Του Γιώργου Λεκάκη
Αντιπρόσωποι από την Ύπατη
Αρμοστεία της Ινδίας υπέγραψαν συμφωνία επαναπατρισμού αρχαιων πολιτιστικών
αγαθών, στην Πινακοθήκη και το Μουσείο Τέχνης Kelvingrove. Είναι ο πρώτος
επαναπατρισμός στην Ινδία, από μουσείο του Ηνωμένου Βασιλείου – και θα
ακολουθήσουν κι άλλοι… Ο δρόμος ανοίγει και για τα ελληνικά, από το Βρετανικό Μουσείο, κ.ά, βρετανικά μουσεία…
Μερικά από αυτά πιστεύεται ότι
είναι περίπου χιλίων ετών! Έξι από τα αντικείμενα, όπως γλυπτά του 14ου
αιώνος και πέτρινες πόρτες του 11ου αιώνος, εκλάπησαν από ιερά και
ναούς τον 19ο αιώνα. Ένα δε τελετουργικό ξίφος, που ονομάζεται
tulwar, με το θηκάρι του, που εκλάπη το 1905 από την συλλογή του Nizam του
Hyderabad, πουλήθηκε στον Βρετανό στρατηγό sir Archibald Hunter
Όλα τα αντικείμενα «δόθηκαν»
στα Μουσεία της Γλασκώβης…
Τα Μουσεία της Γλασκώβης Σκοτίας ανέφεραν ότι τα αντικείμενα πιστεύεται ότι προέρχονται από το Κανπούρ, την
Καλκούτα, το Γκουαλιόρ, το Μπιχάρ και το Χιντεραμπάντ.
Η συμφωνία ανακοινώθηκε στην
τελετή παράδοσης αντικειμένων στο Kelvingrove.
Ο κ. Sujit Ghosh, εν ενεργεία
Ύπατος Αρμοστής της Ινδίας, χαιρέτισε την επιστροφή των αντικειμένων. Είπε:
«Αυτά τα αντικείμενα αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της πολιτισμικής μας
κληρονομιάς και τώρα θα σταλούν πίσω στο σπίτι τους. Εκφράζουμε την εκτίμησή
μας σε όλους τους ενδιαφερομένους φορείς, που το κατέστησαν αυτό δυνατό, ειδικά
το Glasgow Life και το Δημοτικό Συμβούλιο της Γλασκώβης».
Τα αρχαία λείψανα θα επιστραφούν
στην ινδική κυβέρνηση αργότερα φέτος.
Ο κ. Dornan είπε: «Η συμφωνία
είναι πολύ σημαντική – αυτός είναι ο πρώτος επαναπατρισμός στην Ινδία από
μουσείο του Ηνωμένου Βασιλείου. Δεν είχαμε λεπτομέρειες για το πώς θα
χρησιμοποιηθούν τα αντικείμενα μόλις επιστρέψουν στην Ινδία. Αλλά προφανώς είναι
μια σημαντική στιγμή για την Ινδία, όπως είναι και για την Γλασκώβη, οπότε
είμαι σίγουρος ότι θα τύχουν μεγάλης προσοχής του κοινού. Αλλά αυτός είναι
πραγματικά ένας τρόπος να κτίσουμε νέες και ισχυρότερες σχέσεις, να
συνεργαστούμε, να βελτιώσουμε τις υπηρεσίες μας και να υποστηρίξουμε τους
επισκέπτες μας και τον ευρύτερο πληθυσμό».
Δεν είναι η πρώτη φορά που η Γλασκώβη επιστρέφει κλεμμένα αντικείμενα στην χώρα προέλευσής τους. Ο κ. Dornan, επί κεφαλής των Μουσείων της Γλασκώβης, εδήλωσε: «Η διαδικασία επαναπατρισμού αντικειμένων συνεχίζεται εδώ και πολύ καιρό στην Γλασκώβη. Η πρώτη επιστροφή ενός αντικειμένου στο έθνος προέλευσης ήταν το 1998, με την επιστροφή ενός υποκάμισου στους Lakota. «Αυτές οι διαδικασίες χρειάζονται πολύ χρόνο: Η δημιουργία μιας σχέσης, η εδραίωση εμπιστοσύνης, ο καθορισμός του πλαισίου των αντικειμένων και η σιγουριά ότι τα εν λόγω αντικείμενα έχουν ληφθεί εσφαλμένα».
Η Γλασκώβη πρόκειται επίσης
να επιστρέψει μια σειρά από άλλα αντικείμενα στον αρχικό τους πολιτισμό.
Ωστόσο, τα Μουσεία της
Γλασκώβης είπαν ότι εγκεκριμένες αξιώσεις περιλαμβάνουν 19 χάλκινα, που
ελήφθησαν κατά την λεηλασία της πόλης Μπενίν στην Νιγηρία το 1897.
Περίπου 25 πολιτιστικά είδη των
Lakota και Oceti Sakowin θα επαναπατρισθούν επίσης στις ινδιάνικες φυλές
Cheyenne του ποταμού Sioux και Oglala επίσης του Sioux της Νότιας Ντακότα. Είχαν «πουληθεί» και
δωρηθεί στα μουσεία της Γλασκώβης από τον George Crager, διερμηνέα του Buffalo
Bill στο Wild West Show, που επισκέφθηκε την πόλη το 1892.
ΠΗΓΗ: «Glasgow Museums to return
seven stolen artefacts to India», Glasgow Life, BBC, 19.8.2022. ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 20.8.2022.
