Είναι κατανοητό ότι η επιστήμη προάγει τον πολιτισμό και βελτιώνει το βιοτικό επίπεδο σε όλες τις εκφάνσεις: υγεία, ευημερία κ.λπ. Ο ακρογωνιαίος λίθος της επιστήμης είναι η αντικειμενική αλήθεια που μπορεί να κατανοηθεί μέσα από την παρατήρηση, το πείραμα και της επαναλαμβανόμενης δημιουργίας υποθέσεων. Επειδή υπάρχει αντικειμενική αλήθεια, είναι δυνατή η τελική συναίνεση μεταξύ των επιστημόνων που αναζητούν την αλήθεια.
Στη φιλοσοφία, η αντικειμενικότητα έχει την έννοια της αλήθειας ανεξάρτητα από την ατομική πεποίθηση, που προκαλείται από την αντίληψη, τα συναισθήματα ή την φαντασία κάποιου. Στους αναπόφευκτους περιορισμούς της απόλυτης αντικειμενικότητας η επιστήμη αντιτάσσει την απόλυτη αντικειμενικότητα του ερευνητή στην επιθυμία τουλάχιστον της κατανοήσεως και ερμηνείας του ερευνώμενου.[1]
Η επιστημονική μέθοδος πάντα έχει να κάνει με κάτι χειροπιαστό και πάγιο που μπορεί να επαναληφθεί και να επαληθευτεί εξεταστικά, να μετρηθεί και να υποστεί πειράματα, κυρίως σε εργαστήριο.[2] Είναι καθήκον και ευθύνη της κοινωνίας να την χρησιμοποιεί υπεύθυνα, ηθικά και αποτελεσματικά. Η εκπλήρωση όμως αυτού του καθήκοντος, απειλείται από μια νέα σύγκρουση μεταξύ της επιστήμης, ως ορθή επιστημολογία και των ιδεολογιών της ταυτότητας. Η σύγχρονη επιστήμη εκτιμά την ελεύθερη και ανοικτή έρευνα, δίνει αξία στον ελεύθερο διάλογο και συζήτηση και επισημαίνει τις καλύτερες επιστημονικές ιδέες, διαχωρίζοντας εκείνες που είναι αληθινές από εκείνες που πιθανόν να μην είναι. Το ξεδιάλεγμα ανάμεσα στις έγκυρες και τις λανθασμένες ιδέες είναι αντικειμενικό και άσχετο με τις ταυτότητες και τα δημογραφικά στοιχεία των επιστημόνων.
Η ιδεολογία έχει δυο μορφές με τις οποίες εμφανίζεται. Αυτές είναι η απάτη και η αυταπάτη. Αυτό σημαίνει απόκλιση από την πραγματικότητα, διαστροφή της πραγματικότητας.[3] Έτσι, οι ιδεολογίες που βασίζονται στην ταυτότητα επιδιώκουν να αντικαταστήσουν τις αρχές της αντικειμενικής επιστήμης, οι οποίες είναι απαραίτητες για την επιστημονική και τεχνολογική πρόοδο, με εκείνες που προέρχονται από τον μεταμοντερνισμό[4] και την Κριτική Κοινωνική Δικαιοσύνη (ΚΚΔ[5]), η οποία διαφέρει ως έννοια από την κοινωνική δικαιοσύνη.[6] Οι ιδεολογίες αυτές ως επιστημολογία υποστηρίζουν ότι η σύγχρονη επιστήμη είναι «ρατσιστική», «πατριαρχική» και «αποικιακή» και αποτελεί εργαλείο καταπίεσης και όχι προώθησης της ανθρώπινης ευημερίας και του παγκόσμιου κοινού καλού.
Οι σημερινές επιθέσεις κατά της επιστήμης της αντικειμενικότητας και της αξιοκρατίας, πηγάζουν από ορισμένα ρεύματα του μεταμοντερνισμού και τις ιδεολογίες που βασίζονται στην ταυτότητα, και οι οποίες έχουν οδηγήσει σε διάφορες θεωρίες της ΚΚΔ, περιλαμβανομένης της Κριτικής Θεωρίας της Φυλής, τις συναφείς θεωρίες του δομικού ρατσισμού και τη μετααποικιακή θεωρία. Αυτές οι ιδεολογίες, που είναι ευρύτερα γνωστές ως «κίνημα Γουόκ (Woke)», γίνονται πλέον αντιληπτές περισσότερο ως μια πολεμική αίρεση με θρησκευτικά χαρακτηριστικά, σύμφωνα με τον καθηγητή σύγχρονης Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Paris-I Sorbonne, Ζαν Φρανσουά Μπράουνσταϊν (Jean Francois Braunstein),[7] παρά ως ένα κοινωνικό κίνημα με ακαδημαϊκό υπόβαθρο και λόγο. Έτσι, εισβάλλουν όλο και περισσότερο στην πολιτική, τον πολιτισμό και την εκπαίδευση (κυρίως στα αμερικανικά πανεπιστήμια) και επηρεάζουν αρνητικά τις θετικές επιστήμες, την ιατρική, την τεχνολογία, την ψυχολογία και την Ιστορία.
Μιλώντας για Ιστορία, η καθηγήτρια Κλασσικής Φιλολογίας, Μαίρη Λέφκοβιτς[8] (Mary Lefkowitz), η οποία έχει ασχοληθεί σε βάθος με την στρέβλωση της Ιστορίας (βλέπε ψευδοϊστορία) και έχει συγγράψει βιβλία επιχειρώντας να καταρρίψει τους μύθους του αφροκεντρισμού, μεταξύ άλλων έχει διαπιστώσει ότι: «Υπάρχει σήμερα μια τάση, τουλάχιστον μεταξύ των ακαδημαϊκών, να αντιμετωπίζεται η Ιστορία ως μια μορφή μυθοπλασίας που μπορεί και πρέπει να γράφεται διαφορετικά από κάθε χώρα και εθνότητα. Η τάση αυτή υποθέτει ότι, με κάποιον τρόπο, όλες αυτές οι εκδοχές είναι ταυτόχρονα σωστές, ακόμη και αν είναι αντικρουόμενες σε ορισμένες τους λεπτομέρειες. Έτσι, η αφήγηση της αρχαίας Ιστορίας που προτείνει ο αφροκεντρισμός δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ψευδοϊστορία, αλλά ως μία εναλλακτική ματιά στο παρελθόν. Μπορεί να θεωρηθεί εξίσου έγκυρη με την παραδοσιακή οπτική, ίσως και πιο έγκυρη, λόγω της «ηθικής ατζέντας» της».[9]
Οι ιδεολογίες αυτές δεν επιβάλλονται από ολοκληρωτικά καθεστώτα, αλλά διαδίδονται από ακτιβιστές. Το περιεχόμενο τους είναι συχνά ασαφές τόσο για το κοινό όσο ακόμη και για τους υποστηρικτές τους, που έχουν εκπαιδευτεί – προσηλυτιστεί στη Διαφορετικότητα, την Ισότητα και την Ένταξη (ΔΙΕ[10]), και οι οποίοι είναι απίθανο να έχουν διαβάσει για παράδειγμα: Jean Jacques Rousseau, Antonio Gramsci, Jacques Derrida, Michel Foucault, Bell Hooks Kimberlé Crenshaw, Richard Delgado, κ.α. Όπως ακριβώς ένας σοβιετικός μηχανικός δεν χρειαζόταν να είχε διαβάσει το «Κεφάλαιο» του Karl Marx για να είναι ένας παράγοντας που εξασφαλίζει τη συμμόρφωση στο μαρξιστικό δόγμα, έτσι δε χρειάζεται να είναι κανείς πλήρως καταρτισμένος στη μεταμοντέρνα ή εμπνευσμένη από την Κριτική Θεωρία του Φύλου βιβλιογραφία, για να εφαρμόσει την ιδεολογία της. Τα προβλήματα προκύπτουν από τη δογματική εφαρμογή, όχι από την εμβριθή επισκόπηση της βιβλιογραφίας.
Ο μεταμοντερνισμός και η ΚΚΔ αποτελούν μεγάλα ιδεολογικά ρεύματα με βιβλιογραφία χιλιάδων βιβλίων και ακαδημαϊκών δημοσιεύσεων και δοκιμίων. Έτσι, είναι αδύνατο κανείς να βρει τις ελάχιστες εξαιρέσεις αντικειμενικότητας και να κριτικάρει τον μεταμοντερνισμό και την ΚΚΔ στο σύνολό τους.
Οι επιστημονικές κοινότητες που βασίζονται στην πραγματικότητα πρέπει να είναι ανοιχτές στη παραδοχή και διόρθωση λαθών. Η ικανότητα της επιστήμης να αναθεωρείται και να διορθώνεται είναι ένας λόγος για τον οποίο οι επιστημονικές αξιώσεις αληθείας είναι μοναδικά αξιόπιστες.
Παρακάτω, οι ιδέες του φιλελεύθερου διαφωτισμού αντιπαραβάλλονται με την επιστημολογία της Κριτικής Κοινωνικής Δικαιοσύνης (ΚΚΔ):[11]
Α. Φιλελεύθερη επιστημολογία
- Προσβασιμότητα: η προσωρινή αλήθεια είναι εφικτή
- Φαλιμπιλισμός:[12] ο καθένας μπορεί ανά πάσα στιγμή να κάνει λάθος
- Αντικειμενικότητα: απόρριψη κάθε θεωρίας που δεν μπορεί να αποδειχθεί ή να μην αποδεικνύεται από την πραγματικότητα.
- Λογοδοσία: η προθυμία της παραδοχής και διόρθωσης λαθών
- Πλουραλισμός: η διατήρηση της πνευματικής ποικιλομορφίας για τη μεγιστοποίηση των ευκαιριών εύρεσης της αλήθειας
Β. επιστημολογία Κριτικής Κοινωνικής Δικαιοσύνης
- Αρνείται την ύπαρξη αντικειμενικής πραγματικότητας
- Αντικαθιστά την έννοια της αλήθειας με τις «πολλαπλές αφηγήσεις» και τους «εναλλακτικούς τρόπους γνώσης»
- Δηλώνει ότι οι ισχυρισμοί περί της αλήθειας είναι απλώς ισχυρισμοί με στόχο την εξουσία
- θεωρεί τη βιωμένη εμπειρία και τον υποκειμενισμό ως τη βάση της γνώσης
- Απορρίπτει την ιδέα ότι μια θεωρία μπορεί να αποδειχθεί ή να διαψευστεί από την εμπειρική διαδικασία
- Αρνείται τη νομιμότητα άλλων απόψεων
- Δεν δέχεται έξωθεν διορθώσεις (κλειστό σύστημα)
Τα τελευταία χρόνια, πολυάριθμες ανακοινώσεις που εκδόθηκαν από επιστημονικές ενώσεις αλλά και δημοσιεύσεις σε έγκριτα επιστημονικά περιοδικά όπως στα Science, Nature, New England Journal of Medicine, The Lancet, κ.α., προωθούν την ιδεολογία της ΚΚΔ και επιτίθενται στην επιστήμη.
Οι παρακάτω δημοσιεύσεις του 2022, αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα:
Το περιοδικό Science δημοσίευσε το ειδικό τεύχος: «Οι χαμένοι Φυσικοί: Πως η φυσική εξοβελίζει τους μαύρους ερευνητές» με κύριο άρθρο: «Αποδομίστε τον ρατσισμό στην Επιστήμη» και διάφορα άρθρα με τίτλους όπως: «Μπορεί η αμερικανική φυσική να ξεπεράσει το ιστορικό των αποκλεισμών της;», «Το τίμημα του λευκού προνομίου» και «Διορθώστε το σύστημα, όχι τους φοιτητές».[13] Τα μοτίβα που επαναλαμβάνονται είναι ότι η φυσική είναι ρατσιστική και εκφράζει λογικές αποκλειστικότητας, ότι διοικείται από ένα «λευκό ιερατείο» και βασίζεται στο «λευκό προνόμιο», ότι τα υπάρχοντα εκπαιδευτικά προγράμματα δεν εξυπηρετούν τις γυναίκες ή τις μειονότητες, οι οποίες υποτίθεται ότι χρειάζονται μια διαφορετική εκπαιδευτική προσέγγιση, και ότι οι αξιολογήσεις βάσει των προσόντων πρέπει να χαλαρώσουν προκειμένου να αυξηθεί η ποικιλομορφία στην επιστήμη, κάτι που υποτίθεται ότι θα ωφελήσει το τομέα.
Το περιοδικό Chemical Education δημοσίευσε μια ψηφιακή συλλογή για τη Διαφορετικότητα, την Ισότητα και την Ένταξη (ΔΙΕ) που περιλάμβανε 67 άρθρα τα οποία διερευνούσαν θέματα όπως «η αποαποικιοποίηση του προγράμματος σπουδών της χημείας», «η χημεία και ο ρατσισμός», «οι ταυτότητες φύλου και σεξουαλικού προσανατολισμού στη τάξη της χημείας».[14]
Το περιοδικό Inorganic Chemistry δημοσίευσε ένα τεύχος αφιερωμένο στους: «LGBTQIAPN+ χημικούς της ανόργανης χημείας».[15]
Τo περιοδικό World Scientific δημοσίευσε το τρίτομο έργο: «Επιστήμη της Πορφυρίνης από Γυναίκες».[16]
Το περιοδικό Nature δημοσίευσε ένα κύριο άρθρο με τίτλο: «Η επιστήμη πρέπει να ξεπεράσει τη ρατσιστική κληρονομιά της».[17] Επίσης, δημιούργησε: «Εργαλειοθήκη αποαποικιοποίησης της επιστήμης»[18] που περιλαμβάνει άρθρα όπως: «Τα ιδρύματα πρέπει να αναγνωρίσουν τις ρατσιστικές ρίζες της επιστήμης»[19] και «Η αποαποικιοποίηση πρέπει να επεκταθεί στις συνεργασίες, τη συγγραφή και τη συν-δημιουργία της γνώσης».[20] Το ίδιο περιοδικό με κύριο άρθρο του, το 2021, αναπαράγει το αφήγημα του ρατσισμού της επιστήμης: «Ο ρατσισμός στην επιστήμη είναι ενδημικός επειδή τα συστήματα που παράγουν και διδάσκουν την επιστημονική γνώση έχουν περιθωριοποιήσει και κακομεταχειριστεί τους ανθρώπους άλλου χρώματος, και τις λοιπές υποαντιπροσωπευόμενες ομάδες επί αιώνες» – οι οργανισμοί «πρέπει να διασφαλίσουν ότι ο αντιρατσισμός ενσωματώνεται στους…. στόχους τους και ότι το έργο αυτό κερδίζει αναγνώριση και προώθηση» και πολύ συχνά οι συμβατικές μετρήσεις – παραπομπές, δημοσιεύσεις, κέρδη – ανταμείβουν όσους βρίσκονται σε θέσεις εξουσίας, αντί να συμβάλλου στην αλλαγή του συσχετισμού ισχύος».[21]
Οι παραπάνω δημοσιεύσεις αποτελούν ένα πολύ μικρό δείγμα που χαρακτηρίζεται από την επίθεση του μεταμοντερνισμού και των ΚΚΔ κατά της επιστήμης. Τα θέματά τους επαναλαμβάνουν το μοτίβο ότι δηλαδή η επιστήμη είναι «λευκή», «αποικιοκρατική» και «ρατσιστική», καθώς και «αναγκαιότητα της αντικατάστασης της αξιοκρατίας με πολιτικές που βασίζονται στην ταυτότητα». Το κοινό στοιχείο μεταξύ τους είναι η καταστροφολαγνεία, η οποία ζητά την αντικατάσταση καθιερωμένων δομών και πρακτικών της επιστήμης από πρακτικές βασισμένες στην ΚΚΔ. Λέξεις όπως «αριστεία», «αντίκτυπος» ή «ποιότητα» εμφανίζονται σπάνια, ή εμφανίζονται μόνο για να περιγραφούν ως προβληματικές. Αντ’ αυτού βλέπουμε άφθονες αναφορές στη «λευκή υπεροχή», τις «διακρίσεις», την «παρενόχληση», τη «φυλή», το «φύλο», τη «βία», τη «διαθεματικότητα», και την «περιθωριοποίηση», συνήθως δίχως παραπομπή σε υποστηρικτικά στοιχεία, μια κατάφορη αποτυχία για περιοδικά που υποτίθεται ότι ασχολούνται με την επιστήμη.
Αυτά τα άρθρα αποτυγχάνουν να αναγνωρίσουν την πρόοδο που έχει σημειωθεί και συνεχίζει να σημειώνεται σε ολόκληρο τον δυτικό κόσμο προς την κατεύθυνση της ισότητας και της δικαιοσύνης. Αποδίδουν την υποεκπροσώπηση[22] οποιασδήποτε ομάδας σε οποιονδήποτε τομέα γενικά και ειδικά, χωρίς αποδείξεις, στον «συστημικό ρατσισμό» ή «σεξισμό».[23]
Τα άρθρα που κατηγορούν την επιστήμη για ρατσισμό συχνά στηρίζουν τους ισχυρισμούς τους σε ιστορικά παραδείγματα επιστημόνων που είχαν ρατσιστικές πεποιθήσεις – όπως οι επιστήμονες της εποχής του Δαρβίνου, οι οποίοι, ενώ μπορεί να ήταν υπέρμαχοι της κατάργησης της δουλείας (όπως ο ίδιος ο Δαρβίνος), εξακολουθούσαν να πιστεύουν σε μια φυλετική ιεραρχία της νοημοσύνης με τους λευκούς στην κορυφή. Πάντως, στις μέρες μας, δυσκολεύεται κανείς να βρει παραδείγματα θεσμικών συνθηκών που να διευκολύνουν τις διακρίσεις και να είναι υπεύθυνες για την έλλειψη επιστημόνων από μειονότητες σε όλους τους κλάδους της επιστήμης.
Σε αντίθεση με αυτά που πρεσβεύουν, οι κριτικές ιδεολογίες του μεταμοντερνισμού στη πράξη στοχεύουν στην επιβολή των διακρίσεων, δηλαδή, ενεργούν με αντιστροφή της φοράς των προκαταλήψεων. Έτσι, υπαγορεύουν ότι οι πολιτικές που βασίζονται στην «αξιοκρατία» πρέπει να υποκατασταθούν από πολιτικές που βασίζονται στην «ταυτότητα».
Η Εθνική Ακαδημία Επιστημών των ΗΠΑ τιμωρεί πλέον τις επιτροπές επιλογής της εάν οι υποψηφιότητες στις οποίες καταλήγουν δεν είναι επαρκώς «ποικιλόμορφες».[24] Σε πολλά πανεπιστήμια των ΗΠΑ, κατά τη διαδικασία προσλήψεων, οι υποψήφιοι καθηγητές υποχρεούνται πλέον να συντάσσουν δηλώσεις Διαφορετικότητας, Ισότητας και Ένταξης (ΔΙΕ).
Σε έρευνες καθηγητών Βιοεπιστημών του πανεπιστημίου University of California Berkeley, τα τρία τέταρτα των υποψηφίων κόπηκαν αποκλειστικά στη βάση των δηλώσεων ΔΙΕ που κατέθεσαν.[25] Εκτός του ότι η χρήση των δηλώσεων ΔΙΕ για τον έλεγχο των υποψηφίων αποτελεί πολιτικό τεστ, και πιθανώς παράνομη καταναγκαστική ομολογία, η μείωση της δεξαμενής κατάλληλων υποψηφίων υπονομεύει την ποιότητα της επιστήμης.
O καθηγητής Γλωσσολογίας του Columbia University, Τζων ΜακΓουώρτερ (John McWhorter) σημειώνει: «Οι επιστήμονες αναγκάζονται να αφιερώνουν σημαντικό μέρος του χρόνου τους σε υποτιθέμενες αντιρατσιστικές πρωτοβουλίες. Πρόκειται για μια τολμηρή πρόταση, αλλά, δεδομένου του πόσο σαθρή είναι η πραγματική της αιτιολόγηση, είναι λογικό να σκεφτεί κανείς ότι, τελευταία αυτή η αφοσίωση επιβάλλεται άνωθεν αντί να αποτελεί μια αυθόρμητη πρωτοβουλία. Και αν το τίμημα για την αμφισβήτηση αυτής της τάσης είναι να καταχωρηθεί σε ένα φάσμα που κυμαίνεται μεταξύ του οπισθοδρομικού και ρατσιστικού, είναι ένα τίμημα που ελάχιστοι είναι πρόθυμοι να αναλάβουν. Συνήθως, προτιμούν να υποκρίνονται».[26]
Η Ευρώπη, όπως και οι ΗΠΑ, είναι επιρρεπείς στην ιδεολογία της ταυτότητας. Ο τέταρτος από τους πέντε πυλώνες της έως το 2027 ατζέντας της Ε.Ε. είναι η ανάπτυξη μιας Ευρώπης «πιο κοινωνικής και χωρίς αποκλεισμούς».[27] Για την υλοποίηση αυτού του οράματος, οι περισσότερες ευρωπαϊκές προσκλήσεις από οργανισμούς, όπως π.χ. ο Horizon Europe[28], για χρηματοδότηση όλων των επιστημονικών κλάδων απαιτούν σχέδια που να αποδεικνύουν ότι η προτεινόμενη έρευνα θα ωφελήσει τις μειονότητες που υποεκπροσωπούνται. Για παράδειγμα, ιδρύματα με κύρος και ιστορικό στην προώθηση της αριστείας και την αξιοκρατία, όπως: German Science Foundation, Alexander von Humboldt Foundation και Max Planck Society, έχουν εκδώσει γενικές δεσμεύσεις για την προώθηση της πολυμορφίας, διατυπωμένες με όρους ΚΚΔ. Περισσότερα από 200 ιδρύματα από όλο τον κόσμο υπέγραψαν τη Διακήρυξη της Άλμπα (ALBA[29]) για την ισότητα και την ένταξη, στην οποία υποστηρίζεται ότι η προκατάληψη κατά των γυναικών και των μειονοτήτων σε όλους τους κλάδους της επιστήμης, είναι πανταχού παρούσα και απαιτεί κοινωνική μηχανική[30].
Βέβαια, αυτές οι κριτικές ιδεολογίες του μεταμοντερνισμού παραβλέπουν ότι ο ρόλος της επιστήμης στη διόρθωση των κοινωνικών ανισοτήτων δεν περιορίζεται στη διάχυση της επιστημονικής προόδου. Η επιστήμη μπορεί να συμβάλλει στην ανάπτυξη προγραμμάτων που στοχεύουν στην αντιμετώπιση των βαθύτερων αιτιών των ανισοτήτων, και να αναβαθμίσουν την αποτελεσματικότητα των διορθωτικών πολιτικών. Η τεκμηριωμένη επιστημονική μεθοδολογία μπορεί να μειώσει το χάσμα μεταξύ πλούσιων και φτωχών χωρών.
Στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης,[31] ορισμένοι από τους πιο ενεργούς τομείς της έρευνας, καταπιάνονται με τις διακρίσεις, τη δικαιοσύνη και την κοινωνική λογοδοσία. Τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά αυτών των παραδειγμάτων, που τα διαφοροποιούν από την Κριτική Κοινωνική Δικαιοσύνη (ΚΚΔ), είναι ότι βασίζονται σε επιστημονικά στοιχεία και λογική, αντιμετωπίζουν τις βαθύτερες αιτίες των ανισοτήτων και όχι τις συμπτωματικές τους εκδηλώσεις.
Η προκατάληψη πρέπει να εξαλειφθεί με διαδικασίες που εδράζονται στην αλήθεια και την αυστηρή τεκμηρίωση, όχι με την αντιστροφή φοράς των προκαταλήψεων, ή την πρόκληση αβάσιμου θορύβου. Η επιβολή αντίστροφων προκαταλήψεων υπονομεύει την ακεραιότητα της έρευνας. Για να πετύχει η επιστήμη, πρέπει να επιδιώκει τη μη ιδεολογική αναζήτηση της αντικειμενικής αλήθειας. Η διατήρηση της θεσμικής ουδετερότητας είναι επίσης απαραίτητη για την καλλιέργεια της εμπιστοσύνης του κοινού στην επιστήμη. Η σπουδή για τη δημιουργία συστημάτων που θεσμοθετούν τις φυλετικές, εθνοτικές και έμφυλες προτιμήσεις κατά την εισαγωγή σε πανεπιστήμια και στις προσλήψεις σε αυτά, θα διαβρώσει περαιτέρω την εμπιστοσύνη του κοινού στον ακαδημαϊκό χώρο και την επιστήμη.
Οι επιστήμονες θα πρέπει να αισθάνονται ελεύθεροι να εκφράζουν, ως ιδιώτες, πολιτικές ατζέντες στη δημόσια σφαίρα, αλλά όχι να εισάγουν την προσωπική τους πολιτική και τις προκαταλήψεις τους στην επιστημονική προσπάθεια. Πρέπει να αρχίσουν να υπερασπίζονται την ακεραιότητα των επιστημονικών τους πεδίων, παρά τον κίνδυνο εκφοβισμού και λεκτικών επιθέσεων. Οι χορηγοί και οι χρηματοδότες οφείλουν να προωθούν την επιστήμη – θεμελιώδη έρευνα, ενεργειακές λύσεις, υγεία και ιατρική – και όχι την κοινωνική μηχανική. Πρέπει να συνδέσουν την υποστήριξή τους με την αμερόληπτη και ορθολογική επιστημονική διαδικασία. Η επιστήμη, ως ελεύθερη επιδίωξη της γνώσης, χειραφετημένη από ιδεολογικές ορθοδοξίες, ενισχύει στο μέγιστο βαθμό το κοινό καλό.
ΠΗΓΗ: ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 12.5.2025.
ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:
[1] Μ. Βέμπερ, «Η επιστήμη ως επάγγελμα», Εκδόσεις: Έξοδος 2022, σ.135.
[2] Χρ. Μαλτέζος, «Επιστημονισμός ή επιστήμη;», Περιοδικό «το ένζυμο» ΙΣΤ, Φθιν. – Χειμ. 2022, σ. 114.
[3] Ευ. Λεμπέσης, «Κοινωνιολογία των ιδεολογιών και των ουτοπιών», Εκδόσεις: Έξοδος 2020, σ.24.
[4] Περιοδικό «το Ένζυμο», τεύχος ΚΕ, 2025.
[5] σ.σ. στην αγγλική: Critical Social Justice (CSJ).
[6] H. Pluckrose, J. A. Lindsay, “Cynical Theories: How Activist Scholarship Made Everything about Race, Gender, and Identity – and Why This Harms Everybody”, Pitchstone Publishing 2020.
[7] J. – Fr. Braunstein, “La Religion Woke”, GRASSET 2022.
[8] Η Μ. Λέφκοβιτς (Mary Lefkowitz) γεννήθηκε το 1935. Πήρε πτυχίο από το Wellesley College το 1957, Phi Beta Kappa με άριστα στα ελληνικά, και έλαβε το διδακτορικό της στην Κλασσική Φιλολογία από το Radcliffe College (τώρα τμήμα του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ) το 1961. Επέστρεψε στο Wellesley College το 1959 ως καθηγήτρια ελληνικών. Το 1979 έγινε καθηγήτρια Ανθρωπιστικών Επιστημών, θέση που κράτησε μέχρι την συνταξιοδότησή της το 2005. Η Lefkowitz κατέχει τιμητικό πτυχίο από το Trinity College (1996), το οποίο ανέφερε την “βαθειά της ανησυχία για την πνευματική ακεραιότητα” και επίσης από το Πανεπιστήμιο Πατρών (1999) και από το Grinnell College (2000). Το 2004 έλαβε το μετάλλιο Radcliffe Graduate Society Medal. Το 2006 της απονεμήθηκε το Εθνικό Μετάλλιο Ανθρωπιστικών Σπουδών «για την εξαιρετική αριστεία στην υποτροφία και τη διδασκαλία». Το 2008 έλαβε το Βραβείο Επιτεύγματος Αποφοίτων του Κολεγίου Wellesley. (ΠΗΓΗ: Wikipedia)
[9] Mary Lefkowitz “Not out of Africa: How Afrocentrism Became an Excuse to Teach Myth As History” / “Όχι έξω από την Αφρική: Πώς ο αφροκεντρισμός έγινε δικαιολογία για να διδάσκεται ο μύθος ως ιστορία”, New Republic Book 1997, σελ. 14.
[10] σ.σ. στην αγγλική: Diversity, Equity, Inclusion (DEI)
[11] D. Abbot et al, “In Defense of Merit in Science”, Journal of Controversial Ideas, 2023, 3(1),1, p.9
[12] σ.σ. φιλοσοφικός όρος για το «μη αλάνθαστο».
[13] ibid, p.11, ref.74, 81-83
[14] ibid, ref.84
[15] ibid, ref.85 (σ.σ. το ακρωνύμιο LGBTQIAPN+ σημαίνει Lesbian, Gay, Bisexual, Transexual, Queer, Intersex, Asexual, Pansexual, Non-binary, συν άλλα)
[16] ibid, ref.86 (σ.σ. οι πορφυρίνες είναι σημαντικές χημικές ενώσεις με πολλές ιδιότητες, δίνουν το κόκκινο χρώμα στο αίμα (αίμη: αιμοσφαιρίνη, μυοσφαιρίνη), το πράσινο στα φύλλα (χλωροφύλλη), κ.α.)
[17] ibid, ref.87
[18] ibid, p.12, ref.89
[19] ibid, ref.90
[20] ibid, ref. 91
[21] ibid, p.13, ref. 100
[22] σ.σ. σημαίνει μικρή συμμετοχή στην επιχειρηματικότητα αλλά υψηλό ποσοστό απασχόλησης με χαμηλότερες ή καθόλου αμοιβές για την ίδια εργασία.
[23] Th. Sowell, «Discrimination and Disparities», εκδ. Basic Books 2019.
[24] D. Abbot, et al, “In Defense of Merit in Science”, Journal of Controversial Ideas, 2023,3(1),1, σελ. 15, ref. 62,107.
[25] ibid, p.17, ref.47
[26] J. McWhorter, “Here’s a Fact: We’re Routinely Asked to Use leftist Fictions”, New York Times, 19.11.2021
[27] European Commission, Priorities for 2021 – 2027. ΠΗΓΗ.
[28] Το Horizon Europe είναι μια 7ετής επιστημονική ερευνητική πρωτοβουλία της Ε.Ε. για να βοηθήσει την ανάπτυξη μιας βιώσιμης κοινωνίας στην Ευρώπη. Είναι το ένατο από τα Προγράμματα – Πλαίσιο Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης. (ΠΗΓΗ: Wikipedia)
[29] σ.σ. στον ιστότοπο της ALBA αναγράφεται ότι: «αντιπροσωπεύει ένα παγκόσμιο ποικίλο δίκτυο μεμονωμένων νευροεπιστημόνων που εμπλέκονται στην έρευνα, την εκπαίδευση, την επικοινωνία και την υπεράσπιση και δεσμεύονται για την Διαφορετικότητα, την Ισότητα και την Ένταξη (ΔΙΕ)».
[30] Η κοινωνική μηχανική είναι μια στρατηγική που χρησιμοποιείται από άτομα ή ομάδες για τη χειραγώγηση και την εξαπάτηση ανθρώπων με σκοπό την αποκάλυψη ευαίσθητων πληροφοριών ή την εκτέλεση ενεργειών που θέτουν σε κίνδυνο την ασφάλειά τους. Βασίζεται στην ψυχολογία και την ανθρώπινη συμπεριφορά και όχι στην τεχνογνωσία. ΠΗΓΗ.
[31] Χρ. Μαλτέζος, «Τεχνητή νοημοσύνη, συνείδηση και συναίσθηση», Περιοδικό «το ένζυμο» ΚΔ, χειμ. 2024 – 2025, σελ. 86
Κριτικες ιδεολογιες μεταμοντερνισμου Μαλτεζος Κριτικη ιδεολογια μεταμοντερνισμος φυσικη χημεια Αφρικη αφροκεντρισμος δικαιολογια διδασκαλια μυθος ιστορια λευκοβιτς λεφκοβιτς ελληνικα κλασσικη Φιλολογια Πανεπιστημιο Χαρβαρντ καθηγητρια ελληνικων ανθρωπιστικων Επιστημων, ανησυχια πνευματικη ακεραιοτητα Πανεπιστημιο Πατρων πατρας πατρα πατραι αχαιας ανθρωπιστικες Σπουδες Τεχνητη νοημοσυνη, συνειδηση συναισθηση
