Του ιατρού πνευμονολόγου-φυματιολόγου Στυλιανού Θ. Μητρόπουλου
Ο Διόνυσος στην εκστρατεία στην Ινδία, μετά τον κατακλυσμό και απόσυρση του Ωγύγου, προσπάθησε να απαλλάξει τους λαούς της Ασίας, που εξακολουθούσαν να είναι υπό κατοχήν σε Άτλαντες δυνάστες. Ο Διόνυσος μετά την διάβαση της οροσειράς του Ταύρου, κατευθύνθηκε προς Σαμ (νυν Βόρεια Συρία). Στην εύφορη κοιλάδα του Βατραχοπόταμου, στην δυτική όχθη του ποταμού, σε υπερυψωμένο φυσικό πλάτωμα, στον «Λόφο των Αμπελώνων» (παρακάτω φωτ. – νυν Τελ Καραμέλ ή Τελ αλ-Καραμέλ ή Tell Qaramel (νυν Karamil, στον 36ο παράλληλο – 36.37796164426449, 37.27499200932942).
Αεροφωτογραφία αρχαιολογικού χώρου βατραχοπόταμου, πεδιάδος και λόφου Αμπελώνων (Tell Qaramel), βόρεια του Χαλεπίου στην έκταση που κατέχει νυν η Συρία. Διακρίνεται ο κεντρικός λόφος (tell) και τα ίχνη του νεολιθικού οικισμού, ενός από τους αρχαιότερους μόνιμους οικισμούς της Εγγύς Ανατολής. Οι συστηματικές ανασκαφές ξεκίνησαν το 1999 από κοινή αποστολή Σύρων και Πολωνών αρχαιολόγων, με επί κεφαλής τον αρχαιολόγο R. F. Mazurowski και τον Σύρο αρχαιολόγο Y. Kanjou. Οι εργασίες συνεχίστηκαν έως το 2011 και στην συνέχεια διακόπηκαν εξ αιτίας του πολέμου στην Συρία. Μέχρι σήμερα έχει ανασκαφεί μόνο πολύ μικρό ποσοστό του χώρου του tell Qaramel. Φωτογραφία: Creative Commons CC0 1.0 (Public Domain Dedication) από τον αρχαιολόγο R. F. Mazurowski.
- ΔΕΙΤΕ βίντεο για την Tell Qaramel /Ancient Architects, ΕΔΩ.
Εκεί ίδρυσε οικισμό φρουράς υποστήριξης της εκστρατείας του προς την Ινδία. Ο Βατραχοπόταμος ή ποταμός Κουέικ (Quweiq ή Queiq) από τους ήχους – κοάσματα των βατράχων, που οι Έλληνες αναφέρουν στην αρχαιότητα ως Βήλο, ο Διόνυσος ίδρυσε τον οικισμό στον Λόφο των Αμπελώνων για άμεση πρόσβαση σε νερό, προστασία από πλημμύρες και καλλιέργεια στα εύφορα «κόκκινα εδάφη» αμπελώνων, των οποίων την καλλιέργεια εδίδαξε από τα προκατακλυσμιαία χρόνια, δηλαδή πριν την έναρξη της κλιματικής μεταβολής της 10ης χιλιετίας π.Χ. (Younger Dryas), με Κουρήτες, της συνοδείας του, καθώς και ελεύθερους αυτόχθονες παλαιολιθικούς κυνηγούς – τροφοσυλλέκτες.
Ο οικισμός του λόφου των αμπέλων στις επόμενες χιλιετίες, επειδή κάθε γενιά έκτιζε πάνω στα ερείπια της προηγούμενης γενιάς, σταδιακώς επεκτάθηκε σε έκταση και ύψος με διαδοχικά στρώματα κατοίκησης για πολλές χιλιετίες και σήμερα βρίσκεται 444 μ. επάνω από την επιφάνεια της θάλασσας.
Ο οικισμός του Λόφου των Αμπελώνων, έλεγχε τον φυσικό διάδρομο μετακίνησης ανθρώπων και αγαθών από και προς Μικρά Ασία, Αίγυπτο και Μεσοποταμία, γεγονός που έδωσε ώθηση να αναπτυχθεί αρχαίος πολιτισμός παλαιολιθικών αυτοχθόνων και Κουρητών. Το γεγονός αυτό έχει μεγάλο ενδιαφέρον, γιατί τεκμηριώνεται αρχαιολογικώς με ανασκαφές, που συμπίπτουν με την «μυθολογική» εκστρατεία του Διονύσου στην Ανατολή (Ινδία).
Σύμφωνα με την μυθολογία, ο Διόνυσος στον ποταμό Ευφράτη αναφέρεται ότι σύνδεσε τις δυο όχθες του (Ζεύγμα) και ότι στο Θερμό Όρος (νυν Gobleki Tepe) ίδρυσε ένα από τα πολλά ιερά κορυφής-παρατηρητήρια υποστήριξης της εκστρατείας του προς την Ινδία.
Η εύφορος πεδιάδα του Βατραχοπόταμου και ο Λόφος των Αμπελώνων ανατρέπουν θεωρίες της αρχαιολογίας για προηγηθείσα γεωργία και ακολούθως εξημέρωση ζώων πριν τους μόνιμους οικισμούς.
Στο Tell Qaramel η μόνιμη εγκατάσταση ανθρώπων στο τέλος της προκατακλυσμιαίας παλαιολιθικής προηγήθηκε για μια χιλιετία της μετακατακλυσμιαίας γεωργίας. Οι κάτοικοι έκτιζαν δομές και κατοικούσαν μόνιμα στην εύφορη πεδιάδα του Βατραχοπόταμου πριν την μετακατακλυσμιαία μεσολιθική και νεολιθική γεωργο-κτηνοτροφική μετάβαση. Οι ραδιοχρονολογήσεις δείχνουν ότι η κατοίκηση άρχισε μεταξύ 12.900 και 11.700 χρονια πριν με ορισμένα ευρήματα, ίσως και σε αρχαιότερες εγκαταστάσεις (18.000 χρόνων). Το σημαντικότερο εύρημα στον Λόφο των Αμπελώνων είναι πέντε κυκλικοί πέτρινοι πύργοι με διάμετρο 6 – 8 μ. και πάχος τοίχων άνω των 2 μ., που με τις μέχρι σήμερα οι χρονολογήσεις θεωρούνται ως τα αρχαιότερα γνωστά κυκλικά πέτρινα οικοδομήματα στον κόσμο, αρχαιότερα ακόμη και από τον διάσημο πύργο της Ιεράς Ηχούς > Ιεριχούς. Στις ανασκαφές(*) οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν εργαλεία, λίθινα και οστέινα, γουδιά, μυλόπετρες, πέτρινα αγγεία, διακοσμημένα αντικείμενα με γεωμετρικά σχέδια, κατασκευές από πέτρα και πηλό, κ.ά.
Δίκτα Αφροδισίου Πελάγους οροσειράς Δείκτη-Γιούχτα και Αμπελώνων λόφου πεδιάδας Βατραχοποτάμου (Qaramel)
Η εύφορη κοιλάδα και Λόφος των Αμπελώνων (Tell Qaramel) του Βατραχοποταμου Βήλου ευρίσκεται στην περιοχή που οι αρχαιολόγοι ονομάζουν Εύφορη Ημισέληνος, και την θεωρούν κοιτίδα γεωργίας και μόνιμων οικισμών, που περιλαμβάνει Παλαιστίνη, Σαμ (Συρία), Μεσοποταμία έως Ιράν. Επίσης αναφέρεται ως αρχαιότατος εμπορικός «δρόμος» σύνδεσης της προϊστορικής Εγγύς Ανατολής, δηλαδή Κρήτης – Κύπρου – Μικράς Ασίας – Αίγυπτου – Μεσοποταμίας, διάδοσης υλικών και άυλων αγαθών ανάπτυξης των Πρωτο- Ελληνικών πελασγικών πολιτισμών, όπως των Μινωιτων, Χιττιτων, Σουμεριων (Ki En Gir) και άλλους της Εύφορης Ημισέληνου (Σαμ Μεσοποταμία) και Ανατολικής Μεσογείου. Οι κάτοικοι του Λόφου των Αμπελώνων είναι βεβαιωμένο ότι χρησιμοποιούσαν εργαλεία από πυριτόλιθο και οψιδιανό, που προμηθεύονταν από μεγάλες αποστάσεις. Αυτονόητο ότι οι Ιδαίοι Κουρήτες της προκατακλυσμιαίας Δίκτας του Αφροδισίου Πελάγους (Καρπάθιου) συναλλάσσονται με άλλους του οικισμού στην πεδιάδα του Βατραχοπόταμου – Λόφου Αμπελώνων, για αρκετές χιλιετίες μέχρι πριν 10.800 χρόνια, που εγκαταλείπεται, πολύ πριν από την ανάπτυξη του Πολιτισμού των Ki En Gir – δηλ. των λεγομένων Σουμερίων.
ΠΗΓΗ: ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 13.8.2026.
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ:
- Αρχαιολογικές ανασκαφές της Tell Qaramel, Archaeopress.
- Μελέτη της χρονολόγησης της Tell Qaramel, ResearchGate.
- Chronology of the Early Pre-Pottery Neolithic Settlement Tell Qaramel, Archaeopress.
- Archaeological Excavations at Tell Qaramel (1999–2011)
- Polish Archaeology in the Mediterranean, Preliminary Report.
αρχαιος προκατακλυσμιαιος οικισμος θεος Διονυσος αρχαιοι Κουρητες Λοφος Αμπελωνων αρχαια Συρια, πριν 18.000 χρονια προκατακλυσμιαια εποχη οικισμοι Αμπελωνας 16000 πΧ χρονων εκστρατεια Ινδια, κατακλυσμος ωγυγου αποσυρση ωγυγος απαλλαγη λαοι Ασιας, ασια κατοχη ατλαντες δυναστες διαβαση οροσειρα Ταυρου, τρυος Σαμ Βορεια Συρια ευφορη κοιλαδα Βατραχοποταμος δυτικη οχθη ποταμος φυσικο πλατωμα αμπελι Τελ Καραμελ ή Τελλ αλ Καραμελ Tell Qaramel καραμιλ Karamil, 36ος παραλληλος ιδρυση φρουρα υποστηριξη Βατραχι Κουεικ κουβεικ Quweiq Queiq ηχος – κοασμα βατραχος ελληνες αρχαιοτητα Βηλος, αμπελια νερο προστασια πλημμηρα καλλιεργεια ευφορα κοκκινο εδαφος κλιματικη αλλαγη μεταβολη 10η χιλιετια πΧ Younger Dryas δρυας Κρητες, συνοδεια αυτοχθονες παλαιολιθικοι κυνηγοι τροφοσυλλεκτες παλαιολιθικη εποχη ερειπια κατοικηση ελεγχος φυσικος διαδρομος μετακινηση ανθρωποι αγαθα Μικρα Ασια, Αιγυπτος Μεσοποταμια, αρχαιος πολιτισμος παλαιολιθικος αρχαιολογια ανασκαφη μυθολογια μυθολογικη ανατολη Ευφρατης συνδεση οχθες Ζευγμα Θερμο ορος Gobleki Tepe ιερα ιερον ιερο κορυφης παρατηρητηριο γεωργια εξημερωση ζωων φυτων ζωο φυτο μονιμος μονιμη εγκατασταση ανθρωπος μετακατακλυσμιαια κατοικοι δομη κατοικια μεσολιθικη νεολιθικη γεωργοκτηνοτροφικη μεταβαση κτηνοτροφια ραδιοχρονολογηση 12.900 11.700 13.000 12.000 11.000 11η χιλθετια 10900 9700 10000 9000 ευρημα αρχαιοτερη ευρηματα κυκλικος πετρινος πυργος τοιχος χρονολογηση αρχαιοτερα γνωστα κυκλικα πετρινα οικοδομηματα στον κοσμο, αρχαιοτερο Ιεριχω ιερα ηχω ανασκαφες εργαλεια λιθινα οστεινα, εργαλειο λιθινο οστεινο γουδι μυλοπετρα πετρινο αγγειο διακοσμηση αντικειμενο γεωμετρικα σχεδια, κατασκευη πετρα πηλος δικτα Αφροδισιον Πελαγος οροσειρα Δεικτη Γιουχτα δικτας Αφροδισιο Πελαγος Δικτης Γιουχτας ευφορη Ημισεληνος, κοιτιδα γεωργιας Παλαιστινη, Ιραν περσια αρχαιοτατος εμπορικος δρομος συνδεση προιστορικη Εγγυς Ανατολη Κρητη Κυπρος διαδοση υλικα αυλη πολιτιστικη κληρονομια αγαθα αναπτυξη ΠρωτοΕλληνικος πελασγικος πελασγοι πολιτισμοι Μινωιτες, Χαττιτες, χατιτες Χεττιτες, χετιτες Σουμερι οι KiEnGir ανατολικη Μεσογειος πυριτολιθος οψιδιανος οψιανος προμηθεια μεγαλες αποστασεις Ιδαιοι ιδα ιδη Δεικτα Καρπαθιο συναλλαγη 10.800 8800 εγκαταλειψη αρχαιολογικος χωρος Χαλεπι νεολιθικος αρχαιοτερος μονιμος οικισμος πολεμος αρχαιολογικη προκεραμικη Early PrePottery
