Δυο ελληνικά
χειρόγραφα «ιατροσόφια»
του 17ου
αιώνα!
αιώνα!
Του Γιώργου Λεκάκη
«Ιατροσόφιον»
εκαλείτο, τον 17ο και 18ο αιώνα, ένα «βιβλίο» ή όποια
συλλογή, όπου συλλέγονταν ιατρικές πληροφορίες, συνταγές από φαρμακοτρίφτες (τους
αργότερα λεγόμενους φαρμακοποιούς) και λαϊκή ιατρική πρακτική (κοινώς
γιατροσόφια).
εκαλείτο, τον 17ο και 18ο αιώνα, ένα «βιβλίο» ή όποια
συλλογή, όπου συλλέγονταν ιατρικές πληροφορίες, συνταγές από φαρμακοτρίφτες (τους
αργότερα λεγόμενους φαρμακοποιούς) και λαϊκή ιατρική πρακτική (κοινώς
γιατροσόφια).
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΓΙΑΤΡΟΣΟΦΙΑ, ΕΔΩ.
Τα περισσότερα απ’ αυτά, με την εδραίωση της κλασσικής ιατρικής και
φαρμακευτικής επιστήμης, απαξιώθηκαν, λοιδωρήθηκαν, κατηγορήθηκαν και
συκοφαντήθηκαν. Αποτέλεσμα ήταν, σιγά-σιγά, να χαθούν, να πεταχτούν στα σκουπίδια
από τους κατόχους τους και να εξαφανισθεί έτσι μια γνώση, που διατηρείτο στην
πράξη επί χιλιετίες… δυστυχώς…
φαρμακευτικής επιστήμης, απαξιώθηκαν, λοιδωρήθηκαν, κατηγορήθηκαν και
συκοφαντήθηκαν. Αποτέλεσμα ήταν, σιγά-σιγά, να χαθούν, να πεταχτούν στα σκουπίδια
από τους κατόχους τους και να εξαφανισθεί έτσι μια γνώση, που διατηρείτο στην
πράξη επί χιλιετίες… δυστυχώς…
Σήμερα σας παρουσιάζω
δυο εξ αυτών:
δυο εξ αυτών:
ΑΡΙΣΤΕΡΑ: Το «Ἰατροσόφιον
ἐκλεκτόν, ἐκ πολλῶν ἰατρῶν συνηλεγμένον, τό πλέον δέ αὐτοῦ παύλου τοῦ διγενούς
[sic], μεταγλωττηθέν εἰς κοινήν φράσιν παρά συνεσίου» του
17ου αιώνος.
ἐκλεκτόν, ἐκ πολλῶν ἰατρῶν συνηλεγμένον, τό πλέον δέ αὐτοῦ παύλου τοῦ διγενούς
[sic], μεταγλωττηθέν εἰς κοινήν φράσιν παρά συνεσίου» του
17ου αιώνος.
Ήταν
χειρόγραφο σε χαρτί, με 14 στίχους ανά σελίδα. Σε μικρό σχήμα 8ο (150 x 103 χλστ.),
[1]7 α-ιγ8 [ιδ]-[ιε]8 [ις]5: [131] φ., [14] + 250 σελ.
χειρόγραφο σε χαρτί, με 14 στίχους ανά σελίδα. Σε μικρό σχήμα 8ο (150 x 103 χλστ.),
[1]7 α-ιγ8 [ιδ]-[ιε]8 [ις]5: [131] φ., [14] + 250 σελ.
Και ΔΕΞΙΑ το «Ἰατροσόφιον
ἐκλελεγμένον ὑπό πολλῶν ἰατρῶν», επίσης του 17ου αιώνος.
ἐκλελεγμένον ὑπό πολλῶν ἰατρῶν», επίσης του 17ου αιώνος.
Χειρόγραφο
σε χαρτί, με 14 στίχους ανά σελίδα. Σε μικρό σχήμα, 8ο (147 x103 χλστ.),
α6β-ι8 ια7 ιβ8: [93] φ., α8, ια8.
σε χαρτί, με 14 στίχους ανά σελίδα. Σε μικρό σχήμα, 8ο (147 x103 χλστ.),
α6β-ι8 ια7 ιβ8: [93] φ., α8, ια8.
Υπογραφή
κτήτορος στο τελευταίο: «1683 αβγουστου 3 ημερα / παρασκεβγι το μεσημερη […]
/ […] η κηρα μου / καί ο θ(εό)ς σηχοραιση τη» και «παναγιότης πα(πᾶ)
[…]νόπουλος». Ίσως, λοιπόν, κάποιου κυρίου Παπαγιαννόπουλου.
κτήτορος στο τελευταίο: «1683 αβγουστου 3 ημερα / παρασκεβγι το μεσημερη […]
/ […] η κηρα μου / καί ο θ(εό)ς σηχοραιση τη» και «παναγιότης πα(πᾶ)
[…]νόπουλος». Ίσως, λοιπόν, κάποιου κυρίου Παπαγιαννόπουλου.
ΠΗΓΗ:
ΒΕΡΓΟΣ. ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 14.12.2019.
ΒΕΡΓΟΣ. ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 14.12.2019.
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΒΙΒΛΙΑ, ΕΔΩ.
ΛΕΞΕΙΣ: Ιατροσοφιον, βιβλιο, συλλογη, ιατρικη, συνταγη, φαρμακοτριφτης, φαρμακοποιος, λαικη ιατρικη πρακτικη, γιατροσοφια, φαρμακευτικη, γιατροσοφι, ιατροσοφια, ιατροσοφι, ιατροσοφιο, γιατροσοφιο, γιατροσοφιον, ιατρος, Παυλος Διγενης, μεταγλωττιση, κοινη φραση, Συνεσιος, χειρογραφο, χαρτι, ιατροι, 1683, αβγουστος, αυγουστος, παρασκεβγι, παρασκευη, μεσημερη, μεσημερι, κηρα, κυρα, παπα Γιαννοπουλος, Παπαγιαννοπουλος, 17ος, 18ος
