Το «Kalinifta» είναι ένα από τα πιο γνωστά λαϊκά τραγούδια των Ελληνόφωνων της Σαλεντιανής Ελλάδος / Γκρετσία Σαλεντίνα της Απουλίας, της Μεγάλης Ελλάδας / Κάτω Ιταλίας.
Το όνομά του προέρχεται από την ελληνική φράση «Καληνύχτα». Είναι γραμμένο στη διάλεκτο γκρίκο (griko), η οποία συνδυάζει στοιχεία από την αρχαία δωρική ελληνική διάλεκτο, την μεσαιωνική ελληνική και το τοπικό ιδίωμα. Το τραγούδι είναι ουσιαστικά ένα νανούρισμα, μια ερωτική καντάδα / σερενάτα ή ένα αποχαιρετιστήριο τραγούδι, που τραγουδούσαν οι άνδρες κάτω από τα παράθυρα των αγαπημένων τους.
Λαϊκή μουσική κομπανία της Απουλίας, με κρουστό, έγχορδο και ακορντεόν.
Παρ’ όλο που πλέον θεωρείται παραδοσιακό τραγούδι, οι γνωστοί του στίχοι αποδίδονται στον ποιητή Vito Domenico Palumbo (1854 – 1918).
Τι εν γκλυτσέα τούση νύφτα τι εν ώρια / Τι γλυκιά είναι τούτη η νύχτα, τι ωραία
τζ εβώ ε πλώνω πενσέοντα σε σένα / κι εγώ ξαγρυπνώ και σε σκέφτομαι
τζ έτου μπει στη φενέστρα σου αγάπη μου / και κάτω από το παραθύρι σου, αγάπη μου,
της καρδία μου σου νοίφτω τη πένα / της καρδιάς μου σου βγάζω τον πόνο.
ΕΠΩΔΟΣ
Λαριό[1] λαριό λαλέω [= λαλώ]
Λαριό λαριό λαλά
Λαριό λαριό λαλέω
Λαριό λαριό λαλά
Εβώ πάντα σε σένα πενσέω / Εγώ σε σκέφτομαι πάντα
γιατί σένα φσυχή μου γαπώ / γιατί εσένα, ψυχή μου, αγαπώ
τζιαι που πάω, που σύρνω, που στέω / κι όπου κι αν πάω, όπου φεύγω, όπου
στέκω
στη καρδία μου πάντα σένα βαστώ / στην καρδιά μου πάντα σένα βαστώ.
Καληνύφτα σε φήνω τζαι πάω / Καληνύχτα σε αφήνω και πάω
πλάγια σου τι βω πίρτα πρικό / πλάγιασε συ και εγώ πάω θλιβός (θλιμμένος)
τζιαι που πάω, που σύρνω, που στέω / κι όπου κι αν πάω, όπου φεύγω, όπου
στέκω
στη καρδία μου πάντα σένα βαστώ / στην καρδιά μου πάντα σένα βαστώ
- Το τραγούδι έχουν ερμηνεύσει στα σύγχρονα χρόνια ο Αλκ. Ιωαννίδης, το συγκρότημα Ghetonia / Γειτονια, οι Χαΐνηδες, οι EnCardia, κ.ά.
Μας το τραγουδά στο ελληνόφωνο χωριό Μαρτανο η Giacinta Calo’, φιλόλογος σε σχολείο της Μεγάλης Ελλάδας / Κάτω Ιταλίας στην Ελλάδα του Σαλέντο την νότια Απουλία. Μαζί της ο φυσικός Δ. Γκόγκας. ΔΕΙΤΕ το ΕΔΩ.
ΠΗΓΗ: Livemedia.gr. ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 20.7.2026.
ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ Γ. Λεκάκης:
[1] λαριό < αρχαίο ελληνικό ρήμα ἱλάσκομαι, ιλαρεύομαι > επίθετο ἱλαρός, ιλάριος, ρ. ιλαρώ / ιλαρώνω = είμαι χαρούμενος, εύθυμος καλοπροαίρετος, σφύζω από ζωή (> κύριο όνομα Ἱλαρίων, ιλαροτραγωδία, ιλαροποιός, ιλαροφυΐα, ιλαρωδός, ιλαρώπις, ιλαροπρόσωπος, κλπ.). Την ελληνική λέξη δανείστηκε η λατινική: hilarus.
λαριο αρχαιο ελληνικο ρημα ιλασκομαι, ιλαρευομαι επιθετο ιλαρος, ιλαριος, ιλαρω ιλαρωνω ειμαι χαρουμενος, ευθυμος καλοπροαιρετος, σφυζω από ζωη κυριο ονομα ιλαριων, ιλαροτραγωδια, ιλαροποιος, ιλαροφυια, ιλαρωδος, ιλαρωπις, ιλαροπροσωπος, αρχαια ελληνικη λεξη δανειο λατινικη hilarus ετυμολογια Λαικη μουσικη κομπανια Απουλιας, κρουστο μουσικο οργανο εγχορδο ακορντεον ερμηνεια Ιωαννιδης, μουσικο συγκροτημα Χαινηδες, ενκαρδια γκλυτσεα τουση νυφτα ωρια γλυκια τουτη νυχτα, ωραια εβω πλωνω πενσεοντα σενα εγω ξαγρυπνω σκεφτομαι ετου φενεστρα αγαπη παραθυρι παραθυρο καρδια νοιφτω πενα βγαζω πονος λαλεο λαλα λα λεω λαλω παντα πενσεω φσυχη ψυχη τζιαι παω, συρνω, στεω στεκω βαστω φηνω τζαι αφηνω πλαγια πιρτα πρικο πλαγιαζω θλιμμενος θλιβος Kalinifta παραδοσιακο ελληνικο τραγουδι Ελλαδας Σαλεντο απουλια Μεγαλη Ελλαδα γνωστα παραδοσιακα τραγουδια ελληνων Ελληνοφωνοι Σαλεντιανη κατω Ιταλια παραδοση ελληνικη Καληνυχτα ελληνικη διαλεκτος γκρικο griko δωρικη μεσαιωνικη ιδιωμα νανουρισμα, ερωτικη κανταδα σερενατα αποχαιρετιστηριο τραγουδια ανδρας ελληνοφωνο χωριο Μαρτανο σχολειο Σαλεντο παλουμπο στιχοι λαικο ποιητης λαικη ποιηση
