ΠΕΡΙ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ

 ΠΕΡΙ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ

Δικαιοσύνη (λεσβ. δικαοσύνη – IG 12(2).23.5 (Μυτιλήνη 1ος αι.), ἡ = ὁ χαρακτὴρ τοῦ δικαίου. Η δικαστική, νομική δικαιοσύνη, ἡ ἐν τοῖς δικαστηρίοις. Και η ασχολία / το έργο του δικαστού. Η εκπλήρωση του νόμου. Η δίκαιη πράξη. Η επιείκεια. Η προσωποποιημένη έννοια του δικαίου, ως θεά. Κατά τους Πυθαγορείους: ο αριθμός 4!

Και χοῖνιξ (= η ημερήσια τροφή) μυστικώς.

            > πληθ. αι δικαιοσύναι = τα δικαιώματα.
          > δίκαιος, ο = ο τηρών τα έθιμα και νόμιμα.
     < δίκη (δωρ. δίκα, ηλειακά ζίκα – βλ. Bull. Epigr. 1996.208 (Ήλις 6ος αι.) = στους αρχαίους χρόνους το δίκαιον ήτο / εξηρτάτο εκ της συνηθείας, εκ  του εθίμου (> εθιμικό δίκαιο). Αρχικώς κανών, τρόπος, συνήθεια, έθιμο. Εχρησιμοποιείτο παραλλήλως με την λέξη θέμις (η οποία περιορίσθηκε να δηλώνει τον θείο / ηθικό νόμο)
        < δείκνυμι, δεικνύω, δείχνω = κατεύθυνση, διεύθυνση, καθορισμένη, υποδεδειγμένη γραμμή >  λατ. dico, deico (= λέγω) indico, condicio, γοτθ. gateihan (= γνωστοποιώ, αναγγέλλω, αρχ. άνω γερμ. zinan (= κατηγορώ), zeigen (= δείχνω) αρχ. ινδ. diśati (= δειχνω, παραπέμπω), σανσκρ diś, diśâmi, κλπ.
            > δικώ = ρίχνω, βάλλω, κτυπω > λατ. dixi, αρχ. ινδ. adiksi, κ.ά.
      > στην αττ. διάλεκτο, η λέξις έγινε νομικός όρος και εισήχθη στην λατινική και γερμανική (> dicis causa = λόγου χάριν).
> αρχ. ινδ. diś, disa = κατεύθυνση, ουράνια περιοχή, τρόπος.        
> επίρρ. δίκην = κατά τον τρόπο, ως, σαν.
Οι Γαλακτοφάγοι είναι δικαιότατοι. Ο Χείρων είναι ο δικαιότατος των Κενταύρων, κατ’ αντίθεσιν προς τους αξέστους αδελφοὺς του.
ΠΗΓΗ: Ομ. Ὀδ. γ,52, ι,175, ν,201. λ,218. Ιλ. Ν.6, Λ.832. Θεόγν. 147, 314. Ἡρόδ. 1,96, 6,86. 7.52, Ἀριστ. Πολ. 4.4,14. Πλατ. Γοργ. 464Β, C. Κλειτοφ. 408Β. Θεολ. Αρ. 23. Εὐρ. Ἡρακλ. 901, Ι.Τ. 1202. Διόδ. 5.72. Ησύχ.
Η ουσία της Δικαιοσύνης
Του Πλάτωνος

ΠΕΡΙ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ ουσια αρχαια Δικαιοσυνη Πλατωνος ΔΙΚΑΙΟ Δικαιον Πλατωνας νομος νομικα νομοι λεσβιακα λεσβος δικαοσυνη επιγραφη Μυτιληνη 1ος αιωνας χαρακτηρ χαρακτηρας δικαιου δικαστικη, νομικη δικαστηριο ασχολια εργο δικαστης εκπληρωση νομου δικαιη πραξη επιεικεια προσωποποιηση εννοια θεα Πυθαγορειοι αριθμος 4 τεσσερα Πυθαγορας χοινιξ ημερησια τροφη μυστικως δικαιοσυναι δικαιοσυνες δικαιωματα δικαιος, τηρων τηρηση εθιμα εθιμο νομιμα δικη δωρικα δικα, ηλειακα ηλεια ζικα ηλις ηλιδα 6ος αρχαια χρονια δικαιον συνηθεια εθιμο εθιμικο δικαιο κανονας κανων, τροπος, συνηθειο λεξη θεμις θειος / ηθικος δεικνυμι, δεικνυω, δειχνω κατευθυνση, διευθυνση, καθορισμενη, υποδεδειγμενη γραμμη λατινικα λεγω γοτθικα γνωστοποιω, αναγγελλω, αρχαια ανω γερμανικα zinan κατηγορω zeigen ινδικα παραπεμπω, σανσκριτικα δικω ριχνω, βαλλω, κτυπω αττικη διαλεκτος, νομικος ορος γερμανικη λογου χαριν λχ ουρανια περιοχη, τροπος επιρρημα δικην Γαλακτοφαγοι Γαλακτοφαγος Γαλακτοφαγια δικαιοτατοι Κενταυρος Χειρων δικαιοτατος Κενταυροι αξεστος αδελφος Ομηρος οδυσσεια ιλιαδα Ιλιας Θεογνις ηρόοδοτος αριστοτελης Πολιτικα Πλατων Γοργιας Θεολογουμενα Αριθμητικης Αριθμητικη Αριθμοι Ευριπιδης Διοδωρος Ησυχιος
author avatar
Γιώργος Λεκάκης

Σχετικά Άρθρα

Προμηθεϊκός Λόγος: Μυθολογικός μηχανισμός λόγου, μετάδοσης γνώσης, μνήμης και πολιτισμού

Του ιατρού πνευμονολόγου-φυματιολόγου Στυλιανού Θ. Μητρόπουλου Πριν ερμηνεύσουμε κείμενα για τον Προμηθέα,...

Η «αγγλική» λέξη treasure, είναι ελληνική! – του Γ. Λεκάκη

Του Γιώργου Λεκάκη Η αρχαία ελληνική λέξη θησαυρός (ὁ) =...

Το σπήλαιο-Λαβύρινθος με κατοίκηση 7.000 χρόνων και λατρεία της θεάς Βριτομάρτιδος

Το Σπήλαιο του Σκοτεινού (ή «Σπήλαιο της Αγίας Παρασκευής»),...

Διαμαρτυρία για το νερό στα Κύθηρα

Στο Τοπικό Αρχείο Κυθήρων διασώζεται ένα ενδιαφέρον έγγραφο(*) από...