Εκτός από την Καρυάτιδα, εκλάπη και η φαινομηρίς Κόρη του Ερεχθείου! Κι αυτή στην Αγγλία, από έναν… sir…

Του Γιώργου Λεκάκη

Είναι γνωστή
η κλοπή του Τόμας Μπρους, 7^ο κόμι του Έλγιν, από το ιερόν Ερέχθειον,
το 1801… Απήγαγε μία από τις Καρυάτιδες και ξεπάστρεψε τον βόρειο κίονα του
ανατολικού πρόπυλου, μαζί με το υπερκείμενο τμήμα του θριγκού!!! Κι όλα αυτά
(μαζί με άλλα) για να… διακοσμήσει το… σπίτι του!!! Αργότερα, βέβαια, τα επώλησε
στο Βρετανικό Μουσείο (μαζί με γλυπτά από τα αετώματα και τις ζωφόρους του
Παρθενώνος), το οποίο ξαναέγινε έτσι, για άλλη μια φορά, κλεπταποδόχος… Γι’
αυτό είναι λάθος να μιλούμε για τα κλεμμένα του Έλγιν μόνο από τον Παρθενώνα… Το
σωστό είναι από ολόκληρη την Ακρόπολι!!!…

Αλλά υπάρχει
κι άλλος Άγγλος κλεπταποδόχος από το Ερέχθειο… Ο Άγγλος αρχιτέκτων και… σερ John
Soane… Ένα γλυπτό γυναικείας μορφής, από την βορεινή ζωφόρο του Ερεχθείου, «πέρασε»
στην συλλογή του… Και σήμερα εκτίθεται στο ομώνυμο μουσείο (Sir John Soane
museum, αρ. M321) στο Λονδίνο…

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ για το ΕΡΕΧΘΕΙΟΝ, ΕΔΩ.

Πρόκειται
για μια νεανική γυναικεία μορφή, που κινείται προς τα δεξιά… Φέρει θραύσματα στον
λαιμό κι στο γόνατο… Φορά έναν αμάνικο χιτώνα, ο οποίος στερεώνεται στο δεξί
ώμο και το φόρεμα είναι υπερδιπλωμένο στην μέση της. Στην ζώνη της φαινομηρίδος υπάρχουν δύο
τρύπες[1],
πιθανώς για την τοποθέτηση ενός κουμπώματος / αγκράφας. Πιθανώς το αντιβράχιο
ήταν λυγισμένο. Είναι φιλοτεχνημένη από λευκό μάρμαρο (ύψους: 35-37, βάθους 14
εκατ., πλάτους 4,5 εκατ.).

Η αρχική ταυτοποίηση
αυτού του αγάλματος, ως προερχόμενο από το Ερέχθειο, έγινε από τον Bernard Ashmole, ήδη
από το 1927… Αλλά κανείς δεν ασχολήθηκε περαιτέρω…

Θυμίζω πως ο
ίδιος… σερ κατέχει και ένα άγαλμα Αμαζόνας, πάλι από ανάγλυφη ζωφόρο αρχαίου
ελληνικού ναού, του 5^ου – 4^ου π.Χ. αιώνα από πεντελικό
μάρμαρο, πιθανώς από τον Παρθενώνα ή την λοιπή Ακρόπολι Αθηνών… – ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ
ΠΡΟΣΕΧΩΣ…

Αλλά ο σερ
έχει περάσει στο απυρόβλητον… και όπως θα δείτε παρακάτω στις πηγές ο (αρχαιολογικός και επιστημονικός) κόσμος το έχει τούμπανο…

Το Μουσείο του
sir John Soane περιλαμβάνει τις συλλογές και τα
προσωπικά του αντικείμενα, που «αποκτήθηκαν» μεταξύ του 1780 και του θανάτου
του, το 1837.

ΠΗΓΕΣ: Γ.
Λεκάκης «Σύγχρονης Ελλάδος περιήγησις». ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 7.7.2018.

Vermeule, αριθμός καταλόγου 278.

G. P. Stevens, L. D. Caskey, H. N. Fowler, J. M. Paton (ed.),
The Erechtheum measured, drawn, and restored, Cambridge (Mass.), Harvard
University Press, 1927, σελ. 270, αρ. 112, εικ. 165.

L. Pallat, in Jahrbuch des Deutschen Archäologischen
Instituts., 50, 1935, σελ. 75-137.

L. Pallat, ‘Der Fries der Nordhalle des Erectheon’,
Jahrbuch des Deutschen Archäologischen Instituts, 52, 1937, σελ.17 – 29.

P. Boulter, ‘The Frieze of the Erechtheion’ in Antike Plastik, 1970, αρ. 112, σελ. 16, εικ. 25.

P. Thornton – H. Dorey, A Miscellany of Objects from
the Sir John Soane’s Museum, Λονδίνο, 1992, σελ. 72, εικ. 71.

Raphaël Jacob, ‘Une figure recomposée de la frise de
l’Érechtheion’, Revue archéologique 2/2014, σελ. 311 υποσημ. 84.