Του ιατρού πνευμονολόγου-φυματιολόγου Στυλιανού Θ. Μητρόπουλου
Ιατρικές Πράξεις. Στην ελληνική νομοθεσία είναι κάθε ενέργεια που επεμβαίνει στην λειτουργία του ανθρώπινου σώματος και χρησιμοποιεί γνώσεις της ιατρικής επιστήμης με σκοπό, διάγνωση, πρόληψη ή θεραπεία (Κώδικας Ιατρικής Δεοντολογίας, Ν. 3418/2005) θεωρείται ιατρική πράξη με τον θεμελιώδη κανόνα ότι κάθε ενέργεια που στοχεύει σε διάγνωση, θεραπεία, πρόληψη χρήσης ιατρικών γνώσεων με φάρμακα, επεμβάσεις ή τεχνικές που προκαλούν (ευνοϊκή ή μη είτε δυσμενή) βιολογική επίδραση στον οργανισμό.
- Διαγνωστικές Ιατρικές πράξεις θεωρούνται ενέργειες εντοπισμού ασθένειας, όπως κλινική εξέταση, λήψη ιστορικού, ακρόαση, επίκρουση, ψηλάφηση, εργαστηριακές εξετάσεις, υπέρηχοι, ακτινογραφίες, αξιολόγηση συμπτωμάτων και άλλα.
Σημείωση: Αυτονόητο ότι δεν μπορούν να αποκλειστούν διαγνωστικές πράξεις χωρίς να χρησιμοποιηθούν επιστημονικά εργαλεία, όπως από “διαίσθηση” αλλά και εναλλακτικές αιρετικές διαγνώσεις για “ενεργειακές ανισορροπίες”, «μπλοκαρίσματα», «τοξικότητα», «αύρες» που εντάσσονται στις “αιρετικές” ή εναλλακτικές Διαγνωστικές Ιατρικές προσεγγίσεις και πράξεις.
- Θεραπευτικές Ιατρικές πράξεις. Κάθε ενέργεια που επιχειρεί να θεραπεύσει όπως με χορήγηση φαρμάκων, ενέσεις, ορούς, επεμβάσεις, αλλαγή επιδέσμων, τοποθέτηση ναρθήκων, χειρισμούς σε ιστούς, χρήση συσκευών (laser, RF, υπέρηχοι) και άλλων ως Πράξεις με κίνδυνους επιπλοκής όπως αλλεργικής αντίδρασης, αναφυλαξίας, αιμορραγίας, λοίμωξης, βλάβες από κακους χειρισμούς, καρδιακής επιβάρυνσης ή και προσβολής, ή άλλη ιατρική πράξη «εναλλακτικής» αιρετικής ιατρικής με πιθανότητα επιπλοκής, θεωρείται ιατρική.
Σημείωση: Αυτονόητο ότι «εναλλακτικές» ανορθόδοξες αιρετικές πρακτικές (ομοιοπαθητική κτλ) που χρησιμοποιούν φάρμακα και άλλα θεωρούνται “εναλλακτικές” ιατρικές πράξεις εφόσον υπόσχονται θεραπεία της ασθένειας και θεωρούνται ως αδικήματα εφόσον στερήσουν και βλάψουν τον ασθενή ακόμα και επειδή στερήθηκε την επίσημη θεραπεία που προσφέρει η ιατρική επιστήμη.
- Επεμβατικές Ιατρικές πράξεις. Οτιδήποτε διαπερνά την επιδερμίδα, βλεννογόνους και εισέρχεται σε ενδότερα όργανα όπως κύστη, τραχείς – βρόγχους κλπ. και επεμβαίνει σε ιστούς με βελόνα, καθετήρα, νυστέρι κλπ. σε μεγάλες ή μικρές επεμβάσεις με ενέσιμα τοποθετήσεις και άλλα ακόμα και πράξεις αισθητικές, επιτρέπονται μόνο σε χώρους με κατάλληλο εξοπλισμό αντιμετώπισης επιπλοκών και με πρωτόκολλα ασφαλείας με άμεση δυνατότητα επέμβασης όπως δευτεροβάθμιων ή και τριτοβάθμιων νοσοκομείων ή σε χώρο με αμεσότητα διασύνδεσης με δευτεροβάθμιο νοσοκομείο και πάντα από ιατρούς που έχουν πιστοποιημένη άδεια άσκησης του επαγγέλματος ειδικευμένου ιατρού.
- Φαρμακευτικές πράξεις με κάθε χορήγηση ουσίας που μπορεί να επηρεάσει τον οργανισμό όπως φάρμακα, βιταμίνες, οροί, συμπληρώματα με βιολογική δράση ή και «φυσικά» σκευάσματα, όταν χορηγούνται με τρόπο που επηρεάζει τον οργανισμό, θεωρούνται ιατρικές πράξεις.
- Πνευματικές ή Ψυχολογικές πρακτικές δεν θεωρούνται ιατρικές πράξεις όπως οι επίσημες ιατρικές πράξεις (ψυχιατρικές κα). Εντούτοις ο καθοδηγούμενος διαλογισμός, τελετουργικά χωρίς βιολογική επίδραση, συζήτηση, συμβουλευτική, τεχνικές χαλάρωσης, αναπνευστικές ασκήσεις δεν πρέπει να θεωρούνται ότι στοχεύουν ότι θεραπεύουν ασθένειες, οπότε ως πράξεις θεωρούνται ιατρικές.
Σημείωση: πνευματικές ή ψυχολογικές πράξεις που ενδέχεται να προωθούν και προκαλούν βλαβερές επιδράσεις από προώθηση διαφημιστικών προϊόντων και άλλα με επιβλαβείς δράσεις όπως προώθηση εθισμού, “εν δυνάμει” ναρκωτικών, τζόγου κατευθυνόμενης πολιτικής και άλλων…
Παρανομίες
Η παρανομία εναλλακτικών θεραπειών στην Ελλάδα δεν εξαρτάται από το όνομα της πρακτικής (σαμανισμός, ενεργειακή θεραπεία, ρέικι, ομοιοπαθητική κλπ.), αλλά από το πώς ασκείται και τι ισχυρίζεται ο θεραπευτής.
Η εναλλακτική πρακτική γίνεται παράνομη όταν μετατρέπεται σε ιατρική πράξη χωρίς τις νόμιμες προϋποθέσεις.
Η εναλλακτική θεραπεία γίνεται παράνομη όταν υποκαθιστά ιατρική διάγνωση, υπόσχεται θεραπεία ασθένειας, χρησιμοποιεί επεμβατικές τεχνικές, χορηγεί ουσίες με βιολογική δράση, προκαλεί κίνδυνο επιπλοκής, ασκείται από μη ιατρό με τρόπο που μοιάζει με ιατρική πράξη (νόμος αντιποίησης ιατρικού επαγγέλματος).
Παραπλανητική διάγνωση όταν ο “θεραπευτής” «διαγιγνώσκει» ασθένειες, μπλοκαρίσματα, τοξικότητες, ενεργειακές ανισορροπίες, αξιολογεί συμπτώματα, δίνει οδηγίες που επηρεάζουν την ιατρική πορεία του ασθενούς. Ακόμη και αν η διάγνωση είναι «ενεργειακή», θεωρείται ιατρική πράξη.
Παράνομη όταν ο θεραπευτής εναλλακτικής πρακτικής ισχυρίζεται ότι θεραπεύει καρκίνο, θεραπεύει αυτοάνοσα, αντικαθιστά φάρμακα, «καθαρίζει» όργανα, «ρυθμίζει» ορμόνες επαναφέρει την νεότητα…. Η υπόσχεση ίασης μετατρέπει την πράξη σε ιατρική, άρα απαιτεί άδεια ιατρού.
Παράνομη όταν ο θεραπευτής δίνει ενέσιμες βιταμίνες, ορούς, φυτικά σκευάσματα με ισχυρή δράση, ουσίες που μπορούν να προκαλέσουν αναφυλαξία και «φυσικά» σκευάσματα θεωρούνται φαρμακευτική πράξη και ιδιαίτερα όταν δίδονται παράξενα μη ελέγξιμα βότανα.
Παράνομες επεμβατικές τεχνικές όταν περιλαμβάνουν βελόνες, καθετήρες, laser, RF, μικροεπεμβάσεις, αισθητικές πράξεις με ενέσιμα παρά μόνο από ιατρό και μόνο σε πιστοποιημένο χώρο.
Παράνομες με Κίνδυνος επιπλοκής χωρίς υποδομή όπως όταν υπάρχει πιθανότητα αναφυλαξίας, υπάρχει κίνδυνος αιμορραγίας, δεν υπάρχει εξοπλισμός αντιμετώπισης επιπλοκών, δεν υπάρχει διασύνδεση με νοσοκομείο ή η επικίνδυνη επέμβαση δεν γίνεται εντός δευτεροβάθμιου σε πλήρη ετοιμότητα αντιμετώπισης ανεπιθύμητων Νοσοκομείου. Αν συμβεί επιπλοκή, η ευθύνη είναι ποινική.
Παράνομη η Παραπλάνηση ασθενών όταν ο θεραπευτής παρουσιάζει την πρακτική ως «ιατρική», χρησιμοποιεί τίτλους που δεν έχει, αποκρύπτει κινδύνους, αποτρέπει τον ασθενή από την κλασσική ιατρική (απάτη και αντιποίηση επαγγέλματος).
Πνευματικές ή ψυχολογικές πρακτικές όπως διαλογισμός, τελετουργικά, καθοδηγούμενη χαλάρωση, αναπνευστικές ασκήσεις, συμβουλευτική χωρίς διάγνωση, γιόγκα κλπ. δε έχει ακόμα αναπτυχθεί κατάλληλη νομοθεσία αν ο θεραπευτής δεν ισχυριστεί ότι θεραπεύει ασθένεια, η πράξη γίνεται παράνομη. Η εναλλακτική θεραπεία είναι ήδη παράνομη όταν ο θεραπευτής ισχυρίζεται και την παρουσιάζει ως ιατρική με υποσχέσεις ίασης, επεμβαίνοντας στο σώμα με ουσίες.
Μη ιατρός που ασκεί το επάγγελμα ιατρού διώκεται ποινικά για αντιποίηση επαγγέλματος ιατρού. Ιατρός που εκτελεί ιατρικές πράξεις σε ακατάλληλο χώρο διώκεται για πειθαρχικό και ποινικό αδίκημα.
ΠΗΓΗ: ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 11.9.2026.
Ιατρικη παρξη μη ιατρικη πραξη Μητροπουλος Ιατρικες πραξεις
