Ηράκλειτος, απ. 48: Βίος και θάνατος πάνε πλάι-πλάι – του Γ. Λεκάκη

Το 48ο από τα 142 σωζόμενα αποσπάσματά του:

Ηράκλειτος Βλύσωνος ο Εφέσιος τάδε έφη:

48. «Τω ουν τόξω όνομα βίος, έργον δε θάνατος».

Το όνομα για το τόξο είναι βίος, το έργο του, όμως, είναι θάνατος.

Άλλο ένα ευφυές λογοπαίγνιο του Ηρακλείτου. Πράγματι, μια από τις αρχαίες ελληνικές ονομασίες του τόξου ήταν βιός.[1] – ΔΙΑΒΑΣΤΕ επίσης: Γ. Λεκάκης “Αρχαια ελληνικα οπλα”.

Βίος και θάνατος πάνε πλάι-πλάι. Η ενότης ζωής και θανάτου υποδηλώνεται και ετυμολογικώς. Το κατ’ εξοχήν όργανο του θανάτου, ήταν ο βιός / τόξο.

ΠΗΓΗΓ. Λεκακης «ΦΩΤΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟΝ ΒΙΟ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΥ – ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΤΟΥ», έκδ. «Τάλως Φ», 2024, από το κεφάλαιο “Διασωθέντα αποσπάσματα Ηρακλείτου και απόπειρα αποδόσεως και ερμηνείας τους”.

ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ:

[1] Βιός < βία (> αγγλ. bow.). Βλ. Ομήρου «Ιλιάς» A,49: «Δεινή δε κλαγγή γένετ’ αργυρέοιο βιοίο». (Τρομερή κλαγγή έβγαλε το αργυρό τόξο). Απαντά στον Όμηρο μόνο πέντε φορές ολιγότερο απ’ ό,τι η λέξις τόξον. Μετά τον Όμηρο δεν χρησιμοποιήθηκε, παρά μόνον μία φορά από τον Ηράκλειτο!

Η λέξις βιός είναι εκ της ρίζας βο- = κάμπτω, κάνω κοιλιά (> βους, βουνό, κλπ.).

Πολλά χρόνια αργότερα, με τόξο θα παρομοιάσει ο σπουδαίος Λιβανέζος ποιητής Χ. Γκιμπράν τους γονείς: «Εσείς είστε τα τόξα, απ’ όπου τα παιδιά σαν ζωντανά βέλη θα τιναχτούν μπροστά»…

Λεκακης ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ, Λεκακης ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ, εφεσιος εφεσος αποσπασμα Ηρακλειτος Ηρακλειτου διασωθεντα σωζομενα αποσπασματα fragmenta fragment αποδοση ερμηνεια λεκακης σωζομενα αποσπασματα Héraclite Heraklit Heraclitus Heráclito Eraclito διασωθεν αποσπασμα Βλυσωνος Εφεσιος ταδε λεγει αρχαια βιβλια ελληνικη γραμματεια τοξω ονομα βιος, εργον θανατος τοξο εργο λογοπαιγνιο αρχαια ελληνικη ονομασια φιλοσοφια ενοτης ενοτητα ζηής ζωη ετυμολογια οργανο θανατου, βια αγγλικα Ομηρου Ιλιας ομηρος δεινη κλαγγη αργυρεοιο βιοιο τρομερη αργυρο τοξον ριζα βο- καμπτω, κανω κοιλια βους, βουνο Λιβανεζος ποιητης Γκιμπραν γονεις τοξα, παιδια ζωντανα βελη τιναγμα βελος

 

author avatar
Γιώργος Λεκάκης

Σχετικά Άρθρα