ΑΡΧΑΙΑ ΝΟΜΙΣΜΑΤΑ της ΙΤΑΝΟΥ ΚΡΗΤΗΣ – του Γ. Λεκάκη

Του Γιώργου Λεκάκη

Η ΙΤΑΝΟΣ ήταν μια σπουδαία αρχαία πόλη της Ανατολικής Κρήτης – στον νυν νομό Λασυθίου.

• ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ περι ΙΤΑΝΟΥ, ΕΔΩ.

Η πόλις συνέχισε να ακμάζει και κατά την ρωμαϊκή κατοχή, έχοντας δικό της νόμισμα!

Μερικά από τα νομίσματά της:

• 370 – 360 π.Χ.: Οβολός, αργυρός, 10 χλστ., βάρους 0,80 γραμμ. Εικονίζει κεφαλή της θεάς Αθηνάς με κράνος (προς τα αριστερά) και ένα 8κτινο αστέρι – ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ για το ΟΚΤΑΚΤΙΝΟ, ΕΔΩ. Η θεά Αθηνά ήταν η πολιούχος της Ιτάνου, αφού ναός της θεάς Αθηνάς Πολιάδος υπήρχε στον δυτικό λόφο της πόλεως.
  • ΔΙΑΒΑΣΤΕ επίσης: Γ. Λεκάκης “Ο κοσμος του 8”, ΕΔΩ.

ΠΗΓΗ: Svoronos, Numismatique 39 και πίν. XIX, 19. SNG Κοπεγχάγη 477. Ex Künker 136, 2008, Traeger, 156 και Gorny & Mosch 196, 2011, αρ.1564.

Το εικονιζόμενο βγήκε στην 98^η δημοπρασία από του Οίκου Δημοπρασιών Naville Numismatics Ltd., στο Λονδίνο, στις 12.10.2025, με αρ. 625 και επωλήθη 63 ευρώ!

• 320 π.Χ.: Εικονίζει τον θαλάσσιο δαίμονα Τρίτωνα(**), του οποίου φαίνονται σαφέστατα τα γεννητικά του όργανα, με τρίαινα, και αντικρυστούς ιππόκαμπους (θαλάσσιους ίππους – δράκοντες). Όλων οι ουρές καταλήγουν σε μηνισκο / ημισέληνο. Επιγραφή ΙΤΑΝΙΩΝ. Την θαλάσσια κυριαρχία της και τις ναυτικές της δεξιότητες τις διατράνωνε στα νομίσματά της.

Οι Ιτάνιοι ήταν εξαιρετικοί στην θάλασσα, όπως όλοι οι Κρήτες άλλωστε. Ο Ιτάνιος Κορώβιος οδήγησε τους Θηραίους στην Λιβύη – ΠΗΓΗ: Ηροδοτος (4,151,2). Η επικράτειά της εκτεινόταν από το ακρωτήριο Σαμώνιον (νυν Σίδερο) στα βόρεια, έως τον όρμο των Καρουμών στα νότια και τον κόλπο Σητείας στα δυτικά. Παρέμεινε σημαντικό εμπορικό λιμάνι μέχρι τον 7ο αιώνα, ώσπου καταστράφηκε από σεισμό (795 μ.Χ.) αλλά ξανακτίστηκε!

Ας σημειωθεί πως στον όρμο των Καρουμών έχουν βρεθεί ίχνη κατοίκησης από την υπονεολιθική εποχή.

• 200 – 100 π.Χ.: Δίχαλκον[1] (χαλκός ή μπρούντζος) με εμπρόσθια όψη: Κεφαλή θεάς Αθηνάς με διακοσμημένο αττικό κράνος (προς τα αριστερά), και αετό(*) όρθιο (προς τα αριστερά), κεφάλι στα δεξιά, αχνοφαίνεται ο θαλάσσιος δαίμων Τρίτων(**) με τρίαινα επάνω από τον ώμο του στο πεδίο στα δεξιά. Επιγραφή: ΙΤΑΝΙΩΝ.

(*) Ο αετός είναι σύμβολο του Διός. Η πόλη είχε ναούς – πλην της Αθηνάς – και του Διός. (Αλλά και του Ασκληπιού, και της Τύχης και του Πυθίου Απόλλωνος).

• ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ περι ΤΡΙΤΩΝΟΣ, ΕΔΩ.

ΠΗΓΗ: Traeger, Ίτανος, NNB 2/1999, D52. 2,77 g. RR. ex Coll. Burkhard Traeger = Künker, 136^η δημοπρασία, 2008, αρ. 157. Schulten, δημοπρασία Οκτ. 1987, αρ. 168

Το εικονιζόμενο βγήκε στην 124^η δημοπρασία από του Οίκου Δημοπρασιών Kölner Münzkabinett (= Νομισματοκοπείο Κολωνίας!!!), στις 17.10.2025, με αρ. 86 και επωλήθη 160 ευρώ!

ΠΗΓΗ: ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 17.10.2025.

ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ:

[1] Το δίχαλκον ήταν πολλαπλάσιο του χαλκού: Το τετράχαλκο λ.χ. ήταν μισός οβολός.

ΑΡΧΑΙΑ ΝΟΜΙΣΜΑΤΑ ΙΤΑΝΟΥ ΚΡΗΤΗΣ Λεκακης ΑΡΧΑΙΟ ΝΟΜΙΣΜΑ ΙΤΑΝΟΣ ΚΡΗΤΗ αρχαια πολη ανατολικη Κρητη νομος Λασυθιου Λασιθιου Λασυθι Λασιθι πολις ακμη ρωμαικη εποχη κατοχη νομισματα 4ος αιωνας 370 – 360 πΧ ασημενος οβολος, ασημενο αργυρος, ασημι βαρος γραμμαριο κεφαλη θεα Αθηνα κρανος αριστερα 8κτινο οκτακτινο αστερι οκτω 8 ναος Πολιας πολιαδα πολιουχος λοφος σβορωνος Svoronos, Κοπεγχαγη δημοπρασια οικος Δημοπρασιων λονδινο βρετανια αγγλια 2025, 3ος 200 – 2ος 100 διχαλκον χαλκος μπρουντζος χαλκινο μπρουντζινο διακοσμηση αττικο κρανος αετος ορθιος κεφαλι δεξια θαλασσιος δαιμων γυμνος Τριτων τριαινα 320 δαιμονας Τριτωνας ιπποκαμπος θαλασσιος ιππος – δρακος επιγραφη ΙΤΑΝΙΩΝ θαλασσια ναυτικη κυριαρχια ναυτικο Ιτανιοι θαλασσα, αρχαιοι Κρητες Ιτανιος Κορωβιος Θηραιοι νησος θηρα σαντορινη κυκλαδες Λιβυη Ηροδοτος επικρατεια ακρωτηριο Σαμωνιον ακρωτηριον Σαμωνιο καβο Σιδερο ορμος Καρουμων καρουμες κολπος Σητειας σητεια εμπορικο λιμανι 7ος καταστροφη σεισμος 8ος 795 μΧ συμβολα Διος ναοι ασκληπιος Τυχη Δια, διας ζευς Πυθιος Απολλωνας απολλων 2008, δημοπρασιες Kolner Munzkabinett Νομισματοκοπειο Κολωνιας κολωνια γερμανια 2025, πωληση αγορα παρανομια αρχαιοκαπηλια διχαλκο πολλαπλασιο χαλκος τετραχαλκο κατοικηση υπονεολιθικη γεννητικα οργανα, αιδοιον ιπποκαμποι ουρα μηνη μηνισκος ημισεληνος