Του Γιώργου Λεκάκη
Οι «Στήλες Μάνσι» (λέγεται ότι είναι παλιά «ειδώλια των Μάνσι») είναι ένα γεωλογικό μνημείο σε ένα απομακρυσμένο μέρος της Δημοκρατίας Κόμι (μια από τις πολλές αυτόνομες περιοχές της Ρωσίας), στην περιοχή Τρόιτσκο-Πέτσορα, στον 62ο παράλληλο [62°15′28″N 59°17′53″E], που αποτελείται από ένα σύμπλεγμα 7 ογκολίθων, με ύψος 30 – 42 μ. τον καθ’ ένα.
Ο θρύλος τους πάει πολύ παλιά πίσω, όταν ένας σαμάνος, έκανε μάγια σε 6 γίγαντες, οι οποίοι εσκόπευαν να διασχίσουν τα Ουράλια, για να βρουν πιο φιλόξενο τόπο για τον λαό τους, και τους απολίθωσε, τους πέτρωσε – τους μετέτρεψε σε πέτρα, για να μην εγκαταλειφθεί ο τόπος. Ένα ξορκι, όμως, μετέτρεψε και τον σαμάνο σε πέτρα, αυτήν που είναι χώρια από τις άλλες έξι…
Φωτ.: Geo Lens.
Οι 7 Γίγαντες ευρίσκονται τώρα στο Φυσικο Καταφύγιο Πέτσορα-Ίλιτς (ανάμεσα στους ομώνυμους ποταμούς) στο οροπέδιο Μαν-Πουπου-νυορ / Man-Pupu-Nyor (στην γλώσσα των Μάνσι[1]) – για ευκολία «Μανπουπούνερ» – που σημαίνει «το μικρό βουνό των ειδώλων» ή «μικρό βουνό των θεών». Και στην γλώσσα Κόμι, στην οποία το βουνό ονομάζεται Bӧlbana iz (Μπόλμπανα ιζ), σημαίνει «βουνό των ειδώλων». Λέγονται και «Επτά Δυνατοί Άνδρες». Οι Ρωσοι τα λένε Bolvany (= οι κεφαλές ογκόλιθων). Άλλος βλέπει κεφαλές κριού, άλλος αλόγου… Το 2008, μάλιστα αναγνωρίστηκαν ως ένα από τα Επτά Θαύματα της Ρωσίας!
Στο οροπέδιο αυτό υπάρχει άγρια ζωή: ζουν σαύρες, σκίουροι, κουνάβια, βίδρες, ερμίνες, αμερικανικά βιζόν, καφέ αρκούδες, βολβερίνες και αλεπούδες.
Το μνημείο κατά μήκος της άκρης του γκρεμού, αποτελείται από βράχους από τους πιο σκληρούς σχιστόλιθους (σερικίτη-χαλαζίτη), οι οποίοι σχηματίσθηκαν φυσικώς από την διάβρωση των Ουραλίων Ορέων, από τον άνεμο και τις βροχοπτώσεις. Αλλά οι Μάνσι επιμένουν: Τους έχουν θεοποιήσει και τους θεωρούν μεγαλοπρεπή πέτρινα αγάλματα!
Αυτά τα «είδωλα» ήταν αντικείμενα λατρείας των Μάνσι. Στην παραδοσιακή κουλτούρα των εντοπιων, η αναρρίχηση σε αυτό το βουνό θεωρείται ύβρις. Η αναρρίχηση στο Manpupuner εθεωρείτο η μεγαλύτερη αμαρτία!
Παρ’ όλα αυτά, τουρίστες (μόνο έμπειροι ορειβάτες) φτάνουν έως αυτά τα ιερά βράχια (με ειδική άδεια από την διοίκηση), μέσω 4 κύριων διαδρομών:
- Από την Δημοκρατία των Κόμι, μέσω δρόμων που μοιάζουν με κορδόνια (μια μεικτή διαδρομή με αυτοκίνητο, διαπέραση νερών, και περπάτημα).
- Μια πεζοπορική διαδρομή από το Κράι Περμ ή την Περιφέρεια Σβερντλόφσκ (μέσω του Περασματος Ντιάτλοφ, το Όρος Ότορτεν και τις πηγές του ποταμού Πέτσορα). Μια παρόμοια διαδρομή απαγορεύτηκε το 2004 λόγω επικινδυνότητος.
- Με… ελικόπτερο, καλοκαίρι και χειμώνα (υπάρχει ελικοδρόμιο στο οροπέδιο)! Και
- Μια διαδρομή για έμπειρους χιονοδρόμους από την ανατολική πλευρά, από το Trerechye.
Οι βραχογίγαντες εμφανίζονται στην σοβιετική ταινία μεγάλου μήκους «Το Μυστικό του Χρυσού Βουνού» (1985).
Υπάρχουν πολλοί ακόμη παρόμοιοι σχηματισμοί στα Ουράλια, καθώς είναι από τα αρχαιότερα βουνά στην Γη, και βιώνουν εκατομμύρια χρόνια διάβρωσης. Αλλά κανένας βραχοσχηματισμος των Ουραλίων δεν είναι τόσο διάσημος, όσο οι Επτά Γίγαντες…
ΠΗΓΗ: Γ. Λεκακης «Λεξικο Παραδοσεων». ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 4.10.2010.
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
- Kemmerich A. «Βόρεια Ουράλια – Στην Χώρα των Σπηλαίων και των Πέτρινων Ειδώλων».
- Bidet Th. «Οι 7 Γίγαντες των Ουραλίων – Εικονική Περιήγηση».
ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ:
[1] Οι Μάανσ’ι / Μάαν’σ’ι / Μάαχουμ / Μος / Μον’τ (οι ανατολικές φυλές αυτοαποκαλούνται Μανς / mańćɜ, που σημαίνει απλώς… «άνθρωποι»), είναι μέρος της μεγάλης ουγγρικής φυλής. Στην γλώσσα των Κομι ονομαζονταν Βογκουλ.
Είναι νεολιθικός πολιτισμός, που και στο σπήλαιο Τσανβένσκαγια (Βόγκουλσκαγια), που βρίσκεται κοντά στο χωριό Βσεβολόντο-Βίλβα στην περιοχή Περμ, ευρέθη και ναός τους, όπου τελούνταν τελετουργίες. Σε αυτό βρέθηκαν επίσης κρανία αρκούδας (που φέρουν σημάδια από πέτρινα τσεκούρια και λόγχες), θραύσματα κεραμικών αγγείων, αιχμές βελών από οστά και σίδερο, χάλκινες πλάκες σε ζωικό στυλ της Πέρμιας εποχής, που απεικονίζουν έναν άνθρωπο-άλκη να στέκεται επάνω σε μια σαύρα, καθώς και ασημένια και χάλκινα κοσμήματα!
Έφτασαν στην περιοχή την 1η χιλιετία π.Χ. Έχουν τοτεμικό ζώο τους, τον λαγό. Εκχριστιανίστηκαν τον 18ο αιώνα μ.Χ. Η μητρική γλώσσα των Mansi φαίνεται να έχει μακρινή σχέση με τα ουγγρικά. Ομιλούνται περίπου 500 διαλεκτοι στην νοτια Ρωσία. Αλλά από 12.000 Μάνσι, λιγότεροι από 1.000 μιλούν σήμερα την γλώσσα τους.
επτα εφτα 7 πετρωμενοι γιγαντες θαυματα Ρωσιας Λεκακης Ilich Pechora πετρωμενος γιγαντας θαυμα Ρωσια Στηλες Μανσι παλια ειδωλια γεωλογικο μνημειο απομακρυσμενο Δημοκρατια Κομι αυτονομη περιοχη Τροιτσκο Πετσορα, 62ος παραλληλος συμπλεγμα ογκολιθος θρυλος σαμανος, σαμανισμος μαγια μαγεια 6 εξι γιγαα Ουραλια ορη απολιθωση πετρωμα μετατροπη πετρα, μεταμορφωση εγκαταλειψη ξορκια, σαμανοι Φυσικο Καταφυγιο ιλιτς ποταμος οροπεδιο Μαν Πουπου νυορ νιορ Μανπουπουνυορ Μανπουπουνιορ ManPupuNyor Man Pupu Nyor γλωσσα Μανπουπουνερ μικρο βουνο ειδωλο θεων θεοι Bolbana iz (Μπoλμπανα ιζ ειδvλa Επτa Δυνατοi Aνδρες Ρωσοι μπολβανυ μπολβανι Bolvany κεφαλες ογκολιθων κεφαλη κεφαλι κριος αλογο ιππος 2008, αγρια ζωη σαυρα σκιουρος κουναβι βιδρα ερμινα βιζον, καφε αρκουδα βολβερινα αλεπου γκρεμος βραχος σκληρος σχιστολιθος σερικιτης χαλαζιτης διαβρωση ανεμος βροχη θεοποιηση μεγαλοπρεπη πετρινα αγαλματα πετρινο αγαλμα ειδωλια αντικειμενα λατρεια παραδοσιακη κουλτουρα αναρριχηση υβρις μεγαλυτερη αμαρτια τουριστες τουρισμος ορειβασια ιερα βραχια διαδρομη διαδρομες μονοπατι μονοπατια περπατημα πεζη πεζοπορια πεζοπορικη διαδρομη Κραι Περμ περιφερεια Σβερντλοφσκ περασμα Ντιατλοφ, οτορτεν πηγες ποταμοι απαγορευση επικινδυνο ελικοπτερο, χιονοδρομια τρερετσιε Trerechye βραχογιγαντες βραχογιγαντας σοβιετικη κινηματογραφικη ταινια μεγαλου μηκους Μυστικο του Χρυσου Βουνου 1985 Χρυσο Βουνο βραχοσχηματισμος αρχαιοτερα βουνα εκατομμυρια χρονια βραχοσχηματισμοι Παραδοση Μαανσι Μααχουμ / Μος / Μοντ ανατολικες φυλες Μανς ανθρωποι ανθρωπος ουγγρικη φυλη οικογενεια Βογκουλ νεολιθικος πολιτισμος, νεολιθικη εποχη σπηλαιο Τσανβενσκαγια Βογκουλσκαγια χωριο Βσεβολοντο Βιλβα Περμ, αρχαιος ναος τελετουργια κρανιο αρκουδα σημαδι πετρινο τσεκουρι λογχη θραυσμα κεραμικο αγγειο αιχμη βελος οστα οστο οστεινη οστουν σιδερο, σιδηρος χαλκινα πλακα ζωικο στυλ Περμια ανθρωπος αλκη ασημενιο χαλκινο κοσμημα 1η χιλιετια πΧ τοτεμ ζωα λαγος εκχριστιανισμος 18ος αιωνας μΧ μητρικη ουγγρικη ουγγρικα ουγγροι ουγγαρια διαλεκτος νοτια ομιλια
