Η οικία και ο ιερός χώρος
της Ζαγοράς Άνδρου
(900-700 π.Χ.)!
Του Αλεξανδρου Μαζαράκη-Αινάν
 |
| Ο αρχαιολογικός χώρος του Ωρωπού, της ομηρικής Γραίας. Αεροφωτογραφία του κεντρικού τμήματος του οικισμού. Φωτ. Κ. Μαζαράκης-Αινιάν. |
Οι ανασκαφές στην Ζαγορά Άνδρου
ήταν πρωτοποριακές, καθώς στα τέλη της δεκαετίας του 1960 και στις αρχές της
δεκαετίας του 1970 σχεδόν τίποτα δεν ήταν γνωστό για την οργάνωση οικισμών της
Γεωμετρικής περιόδου.
ήταν πρωτοποριακές, καθώς στα τέλη της δεκαετίας του 1960 και στις αρχές της
δεκαετίας του 1970 σχεδόν τίποτα δεν ήταν γνωστό για την οργάνωση οικισμών της
Γεωμετρικής περιόδου.
Λόγω της εξαιρετικής
κατάστασης διατήρησής του και της έκτασης της ανασκαφής, η Ζαγορά έγινε ένα
«παράδειγμα» γεωμετρικού οικισμού, όχι μόνο για τις Κυκλάδες, αλλά για τον
πρώιμο ελληνικό κόσμο γενικότερα, παρά το γεγονός ότι ο ασυνήθιστος
πολεοδομικός σχεδιασμός του δεν έχει βρει κανένα παράλληλο μέχρι σήμερα!
κατάστασης διατήρησής του και της έκτασης της ανασκαφής, η Ζαγορά έγινε ένα
«παράδειγμα» γεωμετρικού οικισμού, όχι μόνο για τις Κυκλάδες, αλλά για τον
πρώιμο ελληνικό κόσμο γενικότερα, παρά το γεγονός ότι ο ασυνήθιστος
πολεοδομικός σχεδιασμός του δεν έχει βρει κανένα παράλληλο μέχρι σήμερα!
Από την άλλη πλευρά, για
σχεδόν τρεις δεκαετίες, από τα μέσα της δεκαετίας του 1980, έγιναν εντατικές
ανασκαφές στην Σκάλα Ωρωπού (αρχαίος Ωρωπός, που ταυτίσθηκε με την ομηρική
Γραία – Ιλιάδα, II,498) έφεραν στο φως όχι μόνον τον πιο εκτεταμένο,
αλλά και έναν από τους καλύτερα διατηρημένους οικισμούς της ηπειρωτικής χώρας, της
περιόδου των ύστερων γεωμετρικών χρόνων (LG).
σχεδόν τρεις δεκαετίες, από τα μέσα της δεκαετίας του 1980, έγιναν εντατικές
ανασκαφές στην Σκάλα Ωρωπού (αρχαίος Ωρωπός, που ταυτίσθηκε με την ομηρική
Γραία – Ιλιάδα, II,498) έφεραν στο φως όχι μόνον τον πιο εκτεταμένο,
αλλά και έναν από τους καλύτερα διατηρημένους οικισμούς της ηπειρωτικής χώρας, της
περιόδου των ύστερων γεωμετρικών χρόνων (LG).
Είναι ευτυχές ότι και οι δύο
τοποθεσίες εγκαταλείφθηκαν αρκετά ενωρίς:
τοποθεσίες εγκαταλείφθηκαν αρκετά ενωρίς:
– Η Ζαγορά ήδη γύρω στα 700
π.Χ.
π.Χ.
– Ο Ωρωπός / Γράια μέχρι το
τέλος της αρχαϊκής περιόδου (αν και η πλειοψηφία των κατοικημένων συνοικιών του
8ου αιώνα εγκαταλείφθηκε στις αρχές του 7ου αιώνα).
τέλος της αρχαϊκής περιόδου (αν και η πλειοψηφία των κατοικημένων συνοικιών του
8ου αιώνα εγκαταλείφθηκε στις αρχές του 7ου αιώνα).
Επομένως διατηρήθηκαν σε
αρίστη κατάσταση.
αρίστη κατάσταση.
Εκτός αυτού, οι πολύ
σημαντικοί οικισμοί της Ξερόπολης / Λευκαντί και της Ερέτριας, οι οποίοι έχουν
διερευνηθεί εντατικά τις τελευταίες δεκαετίες, συμβάλλουν σε μεγάλο βαθμό στην
σύνθεση μιας συνεκτικής εικόνος των μορφών των οικισμών στην ευρύτερη περιοχή…
σημαντικοί οικισμοί της Ξερόπολης / Λευκαντί και της Ερέτριας, οι οποίοι έχουν
διερευνηθεί εντατικά τις τελευταίες δεκαετίες, συμβάλλουν σε μεγάλο βαθμό στην
σύνθεση μιας συνεκτικής εικόνος των μορφών των οικισμών στην ευρύτερη περιοχή…
Για ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ, ΕΔΩ.
ΛΕΞΕΙΣ-ΚΛΕΙΔΙΑ: Ζαγορα, Ανδρος, Γεωμετρικη περιοδος, Κυκλαδες, Σκαλα Ωρωπου, Ωρωπος, ομηρικη Γραια, Ιλιαδα, γεωμετρικοι χρονοι, Ομηρος, Ιλιας, Ξεροπολη, Λευκαντι, Ερετρια, Ευβοια, Ξεροπολις
