Απεκαλύφθη μία από τις μακρύτερες αρχαίες γέφυρες στον αρχαίο κόσμο: Ήταν στην αρχαία Θράκη και είχε μήκος 2,5 χλμ.! – του Γ. Λεκάκη

Του Γιώργου Λεκάκη

Ένα κύμα καύσωνα στην Ευρώπη προκάλεσε δραστική πτώση της στάθμης του νερού στον ποταμό Ίστρο / Δούναβη, εκθέτοντας τα θεμέλια μιας αρχαίας γέφυρας της Μοισίας των Τριβαλλών Θρακών, κοντά στο σημερινό χωριό Γκίγκεν[1] στον 43^ο παράλληλο [43.70759628183843, 24.465230726898675 ] στην έκταση που κατέχει νυν η Βουλγαρία.

• ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ για ΓΕΦΥΡΕΣ και ΓΕΦΥΡΙΑ, ΕΔΩ.

Η γέφυρα εκτίσθη επί αυτοκράτορος Κωνσταντίνου Α’ («Μεγάλου», άγιου), εγκαινιασθηκε στις 5 Ιουλίου 328 μ.Χ. Ο αυτοκράτωρ την εγκαινίασε προσωπικώς και γι’ αυτό ονομάσθηκε «Γέφυρα του Κωνσταντίνου». Αναφέρθηκε για πρώτη φορά από τον Sextus Aurelius Victor (320; – 390;) στο “Liber de Caesaribus” (41.18). Ήταν η μεγαλύτερη και πιο διάσημη πέτρινη γέφυρα στον Δούναβη! Είχε μήκος 2,5 χλμ. (2.434 μ. εκ των οποίων τα 1.137 μ. επάνω από τον ποταμό) και πλάτος 5,7 μ. Ωστόσο, χρησιμοποιήθηκε μόνο για περίπου 27 χρόνια. Κατεστράφη κατά την διάρκεια μιας βαρβαρικής εισβολής το 355. Συνέδεε την πόλη Οϊσκό[2] – γνωστή και για το αρχαίο ψηφιδωτό της με τίτλο «Οι Αχαιοί του Μενάνδρου» (3^ου αι. μ.Χ.)[3], που βρέθηκε κοντά στον αρχαίο ναό της θεάς Τύχης[4] και μια Κλώδωνα – Καρυάτιδα[5] – με το κέντρο της επίσης αρχαίας θρακικής ελληνικής πόλεως Συκιβίδης[6], στην έκταση της σημερινής Ρουμανίας). Πιστεύεται ότι καταστράφηκε γύρω στο 367 μ.Χ. Ήταν η μεγαλύτερη αρχαία πέτρινη γέφυρα ποταμού και μία από τις μεγαλύτερες όλων των εποχών!

• Τα εγκαίνια της γέφυρας τιμήθηκαν με την κοπή ενός χρυσού μεταλλίου στο νομισματοκοπείο της Ρώμης το 328, για την διαφήμιση – απαθανάτιση του μεγάλου τεχνικού επιτεύγματος![7]

ΤΩΡΑ, μια ομάδα με επί κεφαλής τον Π. Ποπόφ (του Περιφερειακού Ιστορικού Μουσείου Πλέβεν) χρησιμοποίησε drones για να χαρτογραφήσει τα θεμέλια, δίνοντας στους αρχαιολόγους μια άνευ προηγουμένου εικόνα ενός από τα μεγαλύτερα κατορθώματα της αρχαίας μηχανικής.

ΠΗΓΗ: Γ. Λεκακης «Συγχρονης Ελλαδος περιηγησις». ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 4.8.2026.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ:

• Gherghe Ρ. κ.ά. «Noi date în legătură cu podul lui Constantin cel Mare de la Sucidava» / «Νέα δεδομένα σε σχέση με τη γέφυρα του Μεγάλου Κωνσταντίνου από την Sucidava», τ.  40, Minac.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:

[1] Το Γκίγκεν είναι γνωστό για μια βογομιλικη επιγραφή με κατάρα, στα παλαιοβουλγαρικά, που χρονολογείται στον 10ο αιώνα, επί τσάρου Πέτρου Α’ της Βουλγαρίας, που ανακαλύφθηκε στην παλαιά εκκλησία του χωριού, χαραγμένη σε μια πέτρινη πλάκα (πλάτους 85 εκατ.)

[2] Η Οϊσκός > Οεσκός, Ούσκος / Παλατιόλον / Παλατιόλουμ ή Ούλπια Βέσκους / Colonia Ulpia Oescensium – το μεσαίο (Ουλπία) είναι το όνομα του Τραϊανού – κείται ΒΔ. του Πλέβεν. Εδώ στρατοπέδευσε η Ρωμαϊκή Λεγεώνα V της Μακεδονίας / 5η Μακεδονική Λεγεώνα) (10 – 101 μ.Χ.). Το 167 μΧ, έλαβε το μοναδικό πρόσθετο προνόμιο να της παραχωρηθούν όλα τα ρωμαϊκά δικαιώματα! Στην πόλη βρέθηκαν δημόσια λουτρά (θέρμες), αγορά, νεκρόπολη και βασιλική, κ.ά.

[3] Εκτίθεται στο Μουσείο Σόφιας.

[4] Η θεά Τυχη ήταν η προστάτιδα της πόλης. Υπήρχε επίσης ένας ναός της Καπιτωλιακής Αγίας Τριάδος: Ζευς – Ήρα – Αθηνά.

[5] σήμερα εκτίθεται στο Μουσείο Ιστορίας του Πλέβεν.

[6] Γνωστή και ως Σκεντέβα / Σουτσιντάβα / Sucidava νυν Corabia, της δακικής φυλής των Θρακών Σούκων, στον 43ο παράλληλο [43.76442464355246, 24.45904724807468]. Εδώ η πρώτη χριστιανική βασιλική που ιδρύθηκε στην Ρουμανία, με μυστική υπόγεια βρύση, που ρέει κάτω από τα τείχη της πόλης και καταλήγει σε μια πηγή νερού που βρίσκεται έξω από τον ναό.

[7] Σήμερα είναι γνωστά μόνο δύο χάλκινα αντίγραφα του χαμένου πρωτοτύπου! – ΠΗΓΗ: Opriș I. C., κ.ά. «Pons per Danuvium ductus. Date noi despre podul lui Constantin cel Mare dintre Oescus și Sucidava», 2022.

μακρυτερη αρχαια γεφυρα αρχαιος κοσμος Θρακη Λεκακης