Υπάρχουν στιγμές που η φύση σου αποκαλύπτεται όχι μέσα από βιβλία, αλλά μέσα από τα μάτια των ανθρώπων που την περπάτησαν μια ζωή. Στα μονοπάτια της αγαπημένης μας Λέρου, εκεί που η αλμύρα σμίγει με το θυμάρι, είχα την ευλογία να βιώσω μια αληθινή μύηση στα μυστικά της γης μας.
- ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ περι ΛΕΡΟΥ, ΕΔΩ.
Τρεις άνθρωποι, τρεις ηλικιωμένοι με βαθειά γνώση και αγάπη για το νησί, μου άνοιξαν ένα παράθυρο στην ψυχή τους και μου αποκάλυψαν ότι η Μαστιχιά όχι μόνο φυτρώνει, αλλά και ευδοκιμεί στην Λέρο.(*)
- ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ για την ΜΑΣΤΙΧΑ, ΕΔΩ.
Θέλω να εκφράσω την απέραντη ευγνωμοσύνη μου: Στον πατέρα μου, που μου έδειξε τον δρόμο της αγάπης για τον τόπο μας. Στον φίλο Θ. Καπανίρη, που έφερε τη νοσταλγία της μακρινής Αυστραλίας στην κοινή μας αναζήτηση. Και στον αείμνηστο Μιχ. Χονδρόγιαννο, που η μνήμη του μένει ζωντανή μέσα από τη σοφία που άφησε πίσω του. Αυτοί οι άνθρωποι μου έδειξαν πως οι μαστιχιές της Λέρου, οι «συγγενείς» των δέντρων της Χίου, στέκουν εκεί αιώνες τώρα, ανθεκτικές και περήφανες.
Η στιγμή που μου υπέδειξαν το δέντρο να «δακρύζει» το πολύτιμο δάκρυ του, δεν ήταν απλώς μια πληροφορία βοτανικής· ήταν μια ιερή διαθήκη και μια μετάδοση μνήμης.
Υπάρχει κάτι το συγκλονιστικό στον τρόπο που ένας ηλικιωμένος αποφασίζει να μοιραστεί ένα μυστικό που φύλαγε για χρόνια. Στα μάτια τους έβλεπες την αγωνία να μη χαθεί η γνώση, αλλά και τη χαρά που βρήκαν κάποιον να την εκτιμήσει. Τους έχω και τους τρεις βαθειά χαραγμένους μέσα στην ψυχή μου. Μου δίδαξαν ότι ο αληθινός πλούτος βρίσκεται στην ικανότητα να αναγνωρίζεις το θαύμα της φύσης σε μια απλή σταγόνα μαστίχας. Αγαπώ αυτό το νησί και μοιράζομαι μαζί σας αυτά τα «φτωχά» αλλά αληθινά κείμενα, γιατί η γνώση που μου δόθηκε απλόχερα δεν πρέπει να πάει χαμένη.
ΠΗΓΗ: Fr. diPierro. Γ. Λεκακης “Συγχρονης Ελλαδος περιηγησις”. ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 22.4.2026.
ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ Γ. Λεκάκη:
(*) Το μαστιχόδενδρο ή σκίνος της Χίου, έχει επιστημονική ονομασία Πιστακία η λεντίσκος, ποικιλία η Χία (Pistacia lentiscus, var. chia). Αποκαλείται και πυξάρι. Είναι μια καλλιεργούμενη ποικιλία σκίνου (Pistacia lentiscus L.), που φύεται μόνον στο νότιο τμήμα της Χίου, και μάλιστα μόνο σε 24 χωριά, τα Μαστιχοχώρια. Είναι η μοναδική ποικιλία που παράγει μαστίχα – για αυτόν ακριβώς τον λόγο λέγεται μαστιχοφόρος σκίνος. Μαστιχόδενδρα ή μαστιχιές μπορεί, επίσης, να βρεθεί κανείς – πλην της Χίου και της Λέρου – και σε ορισμένες περιοχές της αντικρυνής της Χίου, Ερυθραίας Μικράς Ασίας, στην Κρήνη (Τσεσμέ) και τα Αλάτσατα, αλλά δεν καλλιεργούνται επειδή αποδίδουν ελάχιστη ρητίνη.
ΠΗΓΗ: Γ. Λεκακης “Λεξικο παραδοσεων”. Γ. Λεκακης “Η άγνωστη Μικρα Ασια”. Γ. Λεκάκης “Συγχρονης Ελλαδος περηγησις”.
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ:
- Malathronas J. «The mysterious healing plant that only grows on Greece’s Chios island», cnn, 30.9.2019.
- Tabanca N. κ.ά. «Chemical Characterization and Biological Activity of the Mastic Gum Essential Oils of Pistacia lentiscus var. chia from Turkey», Molecules 25 (9): 2136. doi:10.3390/molecules25092136, Ιαν. 2020.
μαστιχια Λερου δενδρο Χιου μαστιχα λερος δενδρα Χιος μαστιχοδενδρο σκινος Χιου, ονομα πιστακια η λεντισκος, ποικιλια Χια Pistacia lentiscus, var. chia πυξαρι καλλιεργουμενη ποικιλιες σκινου Pistacia lentiscus L. νοτια χωρια Μαστιχοχωρια μοναδικη μαστιχοφορος σχινος μαστιχοδενδρα μαστιχοδενδρο μαστιχιες Ερυθραια Μικρα Ασια Κρηνη Τσεσμε Τσεσμες Αλατσατα, καλλιεργεια παραγωγη ρητινη
