Του Γιώργου Λεκάκη
Νέα μελέτη αναλύει 22 ιερά και 272 επιγραφές, για να διερευνήσει την λατρεία της θεάς Δήμητρας και της Κόρης του αρχαίου ελληνικού πανθέου, στην Μικρά Ασία και τα κοντινά Δωδεκάνησα.
- ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ περι ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΩΝ, ΕΔΩ.
Αποκαλύπτει περιφερειακά και πανελλήνια χαρακτηριστικά, δείχνοντας σε μεγάλο βαθμό ελληνικές παραδόσεις με κάποιες τοπικές επιρροές, ειδικά στην Καρία, και περιορισμένη εξάπλωση, όπου οι αυτόχθονες λατρείες γονιμότητας παρέμειναν κυρίαρχες.
- ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ περι ΚΑΡΙΑΣ, ΕΔΩ.
Περισσότερες από 270 επιγραφικές πηγές, σχεδόν όλες οι οποίες μεταφράζονται και συζητούνται σε αυτήν την μελέτη, τεκμηριώνουν περαιτέρω τις λατρείες και των δύο θεοτήτων σε αυτές τις περιοχές.
Αυτή η μονογραφία είναι η πρώτη μελέτη που βασίζεται σε ένα τόσο σημαντικό σύνολο υλικού προκειμένου να καταδείξει τις λατρευτικές συνδέσεις μεταξύ πόλεων στην ελληνική Ανατολή και άλλων μερών του ελληνικού κόσμου.
Οι αρχαιολογικές και γραπτές πηγές παρέχουν πληροφορίες τόσο για τα περιφερειακά όσο και για τα πανελλήνια χαρακτηριστικά των ιερών της Δήμητρας και της Κόρης, συμπεριλαμβανομένων των αρχιτεκτονικών τους διατάξεων, της εικονογραφίας των αναθημάτων, των εορτών, των τελετουργιών και της ανάπτυξης αυτών των πρακτικών με την πάροδο του χρόνου.
Κατά την αξιολόγηση αυτών των περιφερειακών και πανελλήνιων χαρακτηριστικών, η ανάλυση βασίζεται σε όλο το φάσμα αρχαιολογικών και γραπτών στοιχείων από ολόκληρον τον ελληνικό κόσμο. Τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι οι λατρείες και τα ιερά της Δήμητρας και της Κόρης στην ελληνική Ανατολή διατήρησαν σε μεγάλο βαθμό ελληνικά χαρακτηριστικά.
Ωστόσο, σε ορισμένες περιοχές, όπως η Καρία, οι λατρείες τους διαμορφώθηκαν εν μέρει από τις αυτόχθονες θρησκευτικές παραδόσεις. Παρά την ελληνική και αργότερα τη ρωμαϊκή ηγεμονία, η λατρεία της Δήμητρας σε άλλα μέρη της Μικράς Ασίας, πέρα από την δυτική Μικρά Ασία, δεν μπόρεσε να υποκαταστήσει την λατρεία της Κυβέλης και άλλων τοπικών χθόνιων θεοτήτων της γονιμότητας.
ΠΗΓΗ: A.-M.-S. Karatas «The Sanctuaries and Cults of Demeter in Asia Minor and the Islands off Its Western Coast», archaeopress, ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 1.4.2026.
- Και «The Sanctuaries and Cults of Demeter on Rhodes», στο «Religion and Cult in the Dodecanese during the First Millennium BC», επιμ. M. I. Stefanakis, κ.ά. 2023.
αρχαια ιερα αρχαιες επιγραφες λατρεια θεα Δημητρα κορη Δωδεκανησα Καρια αρχαιο ιερο επιγραφη ελληνικο πανθεο Μικρα Ασια πανελληνια χαρακτηριστικα ελληνικη παραδοση επιρροη εξαπλωση, αυτοχθονες λατρειες γονιμοτητας γονιμοτητα γονιμοτης θεοτητα λατρευτικη συνδεση πολεις ελληνικη Ανατολη ελληνικος κοσμος αρχαιολογια αρχιτεκτονικη διαταξη εικονογραφια αναθημα εορτη γιορτη τελετουργια πρακτικη λατρειες ελληνικα χαρακτηριστικα διαμορφωση θρησκευτικες παραδοσεις ρωμαικη ηγεμονια, δυτικη Κυβελη χθονια θεοτητες ροδος Rhodes
