Του Γιώργου Λεκάκη
Η αρχαία ελληνική Πιτάνη Αιολίδος Μυσίας Μικράς Ασίας[1], βρισκόταν κοντά στις εκβολές του ποταμού Εύηνου, στον κόλπο της Ελαίας. Ήταν ένας από τους 11 αρχαίους αιολικούς οικισμούς και διέθετε σημαντικά εμπορικά πλεονεκτήματα, έχοντας δύο λιμάνια.
Το εικονιζόμενο νόμισμα που κόπηκε για την αρχαία ελληνική Πιτάνη, περίπου το 400 – 350 π.Χ. είναι ασημένιο ημιόβολο (διαμέτρου 8 χλστ., βάρους 0,33 γραμμ., 8 h).
Εικονίζει κεφαλή Άμμωνος Διός προς τα δεξιά. Αναφερει γραπτώς την εκδότρια πόλη: ΠΙ-ΤΑ-Ν-Α γύρω από ένα πεντάκτινο αστέρι, όλα μέσα σε ρηχό έγκοιλο τετράγωνο. Αλλά γιατί η Πιτάνη επέλεξε για σύμβολό της το πεντάκτινο αστέρι; – ΔΙΑΒΑΣΤΕ επίσης Γ. Λεκάκη: “Ο κοσμος του 5”, ΕΔΩ. Τα δυο διάσημα τέκνα της:
- ο ακαδημαϊκος φιλοσοφος Αρκεσίλαος (316 – 241 π.Χ.), ιδρυτής της Σχολής των Σκεπτικιστών, και
- ο μαθηματικος Αυτολυκος (ο Πιτταναίος, 360 – 290 π.Χ.)
…εγεννήθησαν μετά από αυτό… – ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΠΡΟΣΕΧΩΣ…
Είναι ένα πολύ σπάνιο αρχαίο ελληνικό νόμισμα και καλύτερο από τα περισσότερα γνωστά υπάρχοντα παραδείγματά του. Και πολύ λεπτό.
Εμφανίσθηκε στην δημοπρασία Ex Naumann 62 (4.2.2018, αρ. 197) και επανεμφανίσθηκε και στην 41η δημοπρασία (22.2.2026) του Οίκου Δημοπρασιών Ζυρίχης Ελβετίας «Obolos», όπου και τελικώς δημοπρατήθηκε, έναντι 240 ελβετικών φράγκων (CHF) – αν και τα αρχαία δεν υπόκεινται σε διατίμηση και αγοραπωλησία…
ΠΗΓΗ: ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 22.2.2026.
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
- Λεκάκης Γ. «Αρχαία νομίσματα της Μικράς Ασίας», ημερολόγιο 2018, έκδ. Σύλλογος Μικρασιατών Ελευσίνας, 2017. Β΄ έκδ. εμπλουτισμένη, ημερολόγιο 2022, έκδ. Φροντιστήριον Θηβαϊκής Αρχαιογνωσίας, 2021.
- Νομίσματα Μικράς Ασίας, ID 7708
- CNG, MBS 84, 5.5.2010, 615.
- Head, H.N. σελ. 357.
ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ:
[1] Σήμερα ευρίσκεται κοντά στο Τσανταρλί της στην έκταση που κατέχει η Τουρκία, στον 38ο παράλληλο [38°55′41″N 26°56′14″E].
αρχαιο ελληνικο νομισμα πεντακτινο αστερι Λεκακης Çandarlı candarlı τουρισμος πιτανη πιτανα αμμων διας αμμωνας ζευς Τσανταρλι Τουρκια, 38ος παραλληλος
