Του Γιώργου Λεκάκη
Παρά την δεσπόζουσα
γεωγραφική θέση της Ελλάδος, μεταξύ της Νοτιοανατολικής Ευρώπης και της
Νοτιοδυτικής Ασίας, και τις δυνατότητές της για την τεκμηρίωση της διασποράς
των ανθρώπων, οι θέσεις με ευρήματα της Κάτω και Μέσης Παλαιολιθικής είναι
σπάνιες.
για έρευνα για τον εντοπισμό θέσεων, που μπορεί να περιέχουν παλαιολιθικά
αντικείμενα.
Στην εργασία αυτή περιγράφονται
165 τεχνουργήματα, από χαλαζία και χαλαζίτη, με παλαιολιθικά
χαρακτηριστικά (με βάση τεχνικούς και μορφοτυπολογικούς ορισμούς) από μια
ιδιωτική συλλογή, από το όρος Πεντέλη και στο βόρειο άκρο της περιοχής Σπάτων στην
βορειοανατολική Αττική. Αντικείμενα του ίδιου τύπου υπάρχουν και στην περιοχή
του Άνω Σουλίου, σε μια άλλη καρστική κοιλότητα.
Αυτές οι καρστικές κοιλότητες
παρουσιάζουν ενδιαφέρον επειδή ομοιάζουν με κοιτάσματα που φέρουν τεχνουργήματα,
που βρέθηκαν σε παρόμοια σημεία, όπως στον Κοκκινοπηλό Πρεβέζης στην Ήπειρο (δηλ. περίπου 200.000 χρόνια πριν) που
έχουν παράσχει δεδομένα γεωλογικών πλαισίων για τεχνουργήματα της Κάτω και
Μέσης Παλαιολιθικής.
Η μελέτη λέει ότι στην Αττική σύχναζαν άνθρωποι
στην Κάτω και Μέση Παλαιολιθική και ότι οι αποθέσεις του Πλειστόκαινου σε
καρστικές κοιλότητες στην Αττική μπορεί να διατηρούν δεδομένα για την
τεκμηρίωση της πρώιμης ανθρώπινης δραστηριότητας.
Η λιθική συλλογή που
περιγράφεται παρέχει μια ματιά στις δυνατότητες της περιοχής και προτείνουμε
συνεχείς αρχαιολογικές προσπάθειες στην Αττική για την διερεύνηση της πιθανότητας
για θαμμένες παλαιολιθικές τοποθεσίες.
ΠΗΓΗ: Holcomb, J., Runnels, C.,
Howitt-Marshall, D., & Sachperoglou, E. «New evidence for the Palaeolithic in Attica, Greece», https://doi.org/10.2218/jls.2665,
στο Journal of Lithic Studies, 5(1),
2018. ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ,
7.5.2019.
Despite Greece’s key geographic position between southeast Europe and
southwest Asia, and its potential for documenting hominin dispersals, Lower and
Middle Palaeolithic sites are rare. This suggests the need for research to
identify deposits that may contain Palaeolithic artefacts. Here we describe 165
quartz and quartzite artefacts with Palaeolithic characteristics (based on
technical and morphotypological definitions) from a private collection that was
made from erosional lag deposits on the southeastern slopes of Mt. Pendeli and
the northern edge of the Spata polje (a large karstic depression filled with
terra rossas) in northeast Attica. Artefacts of the same type occur in the
region of Ano Souli, another karstic depression. These karstic depressions are
of interest because they resemble artefact-bearing deposits found at similar
features such as Kokkinopilos in Epirus that have provided datable geologic
contexts for Lower and Middle Palaeolithic artefacts. Our study suggests that
Attica was frequented by hominins in the Lower and Middle Palaeolithic and that
Pleistocene deposits in karstic depressions in Attica may preserve datable
contexts for documenting early human activity. The lithic collection described
here provides a glimpse of the potential of the region, and we recommend
continued archaeological efforts in Attica to investigate the likelihood for
buried Palaeolithic sites.
